کانون فرهنگی مجتهده بانو امین

بیان مقام معظم رهبری

جمعه یکم فروردین ۱۳۹۳

نقشه‌ی کلّی سال ۹۳ در این دو عنصر است:

اقتصاد و فرهنگ با عزم ملّی و با مدیریّت جهادی

لینک ثابت

نوشته شده در ساعت 13:15 توسط درّی

سخنان بزرگان درباره بانو

سه شنبه سی و یکم اردیبهشت ۱۳۹۲

مقام معظم رهبري:

بانوی بزرگوار مرحومه سرکار حاجیه خانم امین در عصر خود آیتی از استعداد و استقامت و

 ظرفیت‌های بالای ذهنی زنان تحصیلکرده دینی ما بوده است. رحمت خداوند بر ایشان باد.

پیام رهبری خطاب به بانو همایونی

لینک ثابت

نوشته شده در ساعت 13:22 توسط درّی

شعر بانو همایونی در وصف بانو امین

شنبه نهم اسفند ۱۳۹۳
بانو همایونی در وصف استاد گرانقدرش بانو مجتهده چنین سروده اند:

 

بسمه تعالی

بر بانوی بینظیر ایران صلوات                            بر مجتهده امینه دائم صلوات

خواهی که فضیلتش نمایان گردد                    با خواندن تفسیر و معادش صلوات

ای نام تو افتخار ایران                                  ای راه تو رهنمای نسوان

خوشبخت شدم ز دست نوشتت                    بس خواندم از آن به لطف یزدان

توحید و معاد و شرح اسماء                          بیدار شدم چو خفته از خواب

اسفار تو مبدا سفر شد                                هر چند سفر که پر خطر بود

گفتار تو توشه سفر بود                                 همراه من این سفر امین شد

پایان سفر چه خوش عیان شد                        با مکتب فاطمه بیان شد(1)

سی سال در آن مکان به زحمت                      تا عمر و جوانیم خزان شد

با عشق خدا و شکر نعمت                             پرورده شدند بعض امت

خوشحالم از اینکه ابتکارم                               مطلوب تمام خواهران شد

حتی نظر عزیز رهبر                                    معطوف بر آن در این زمان شد

این وعده باری تعالی ست                           هر دانه که با خلوص کاری ٬امید که صد هزاریابی

از من نبود چنین کرامت                               این حضرت زهراست با شفاعت

من خادمه و کنیز اویم                                 او سایه رحمت الهی

من سایه نشین او به زاری                           امید که او کند قبولم

او داور مردم زمان است                              او مادر صاحب الزمان است

من بر در او به صد توسل                            امید که او کند قبولم

با خواندن مولی الموالی(3)                          واقف شده ام به صد معانی

اوصاف امام اولم بود                                   با نور محبتش قرین بود

او حق و حقیقت جهان است                        او بر همه بندگان امام است

ما بنده واجب الاطاعه                               جان بر کف و عاشق نگاهش

امید که در روز قیامت                                 از امت خود کند شفاعت

1. اشاره دارد به مکتب فاطمه که توسط بانو مجتهده امین تاسیس شد.
2. سوره بقره.
3. نام کتابی در مورد امام علی )ع( که توسط بانو مجتهده امین نگاشته شده است

 

 

 

لینک ثابت

نوشته شده در ساعت 18:12 توسط درّی

شعر بانو همایونی

جمعه هشتم اسفند ۱۳۹۳
 بانو همایونی در وصف رهبر عظیم الشان امام خامنه ای چنین سروده اند

                                             بسمه تعالی                                                                         

 بر خامنه ای شجاع دوران صلوات                              بر نور دو چشم خلق ایران صلوات


 بر حامی امنیت ایران صلوات                                     بر حافظ قرآن محمد صلوات


با حکمت و عقل و دین کامل                                     محکوم نموده کل کافر

با وسعت ذهن و حسن تدبیر                                     مبهوت نموده دشمنان را

با عقل سلیم و حسن گفتار                                      مجذوب نموده عاقلان را

او نایب صاحب الزمان است                                        او حامی کل شیعیان است

هر کس که مرید حق و تقواست                                 الهام شود به کل خیرات

او )خامنهای( شخص ولایت فقیه است                         او بر همه مسلمین کفیل است

فرزند علی مرتضی است                                         او وارث اوصاف امام است

او تحت لوای صاحب الامر                                        پیروز بود به کل نامرد

جانباز و شهید کل ملت                                          جان بر کف و استاده به قوت

گویند به حب و صدق نیت                                      خونی که در رگ ماست هدیه به رهبر ماست

حتی من پیر بی پر و بال                                         خواهم ز خدای خویش فی الحال

جانم به فدای رهبرم باد                                            حب وطن و رهبر آگاه

لازم شده بر ملت بیدار                                             این معنی هم بستگی ماست

مرگ بر آمریکا ٬ مرگ بر صهیونیسم                              ثابت شده بر رهبر و ملت فداکار

محتاج دعای رهبریم ما                                            خوشنودی او سعادت ماست

 

                                                                 این کمینه زینت علویه همایونی

                                                                   زمستان 1393

 

لینک ثابت

نوشته شده در ساعت 14:30 توسط درّی

سومین جلسه استاد حائری

جمعه یکم اسفند ۱۳۹۳

بسمه تعالی

در سومین نشست اساتید حوزه و دانشگاه در محضر آیت الله حائری شیرازی در تاریخ 22/10/93 در خصوص «خطبه 80 نهج البلاغه» در مسجد امیرالمؤمنین مطالبی را ایراد فرمودند.

موضوع «معاشرالناس ان النساء نواقص الایمان، نواقص الحظوظ، نواقص العقول...»[1].

بحث ما درباره انسان است. زنان انسانند، مردان هم انسانند.

 خداوند درباره همه انسانها می گوید:

« إِنَّا عَرَضْنَا الأمَانَةَ عَلَى السَّمَاوَاتِ وَالأرْضِ وَالْجِبَالِ فَأَبَيْنَ أَنْ يَحْمِلْنَهَا وَأَشْفَقْنَ مِنْهَا وَحَمَلَهَا الإنْسَانُ »[2]

امانت را بر آسمانها و زمین و بر کوهها عرضه کردیم و ابا کردند که امانت را بپذیرند. و از امانت وحشت کردند. اما انسان ابا نکرد و وحشت هم نکرد. امانت را به عهده گرفت.

در جای دیگری می فرماید: « إِنَّهُ كَانَ ظَلُومًا جَهُولا »[3] یعنی انسان ظلوم و جهول است.

معانی خلیفه در قرآن:

آیا خلیفه از نوع « إِنِّي جَاعِلٌ فِي الأرْضِ خَلِيفَةً ». به معنای اینکه قبلاً گروهی در زمین زندگی می کردند. و الان زمین خالی مانده. یعنی جای آنانکه قبلاً در زمین زندگی می کردند و فساد می کردند، می خواهیم موجودات جدید بنا کنیم.

و یا خلیفه از نوع خطاب موسی(ع) به برادرش هارون: « وَقَالَ مُوسَى لأخِيهِ هَارُونَ اخْلُفْنِي فِي قَوْمِي وَأَصْلِحْ وَلا تَتَّبِعْ سَبِيلَ الْمُفْسِدِينَ»[4] ای هارون جانشین من باش بر قوم من.

در آیه دیگر خلیفه به معنایی که به حضرت داوود گفت.

« يَا دَاوُدُ إِنَّا جَعَلْنَاكَ خَلِيفَةً فِي الأرْضِ فَاحْكُمْ بَيْنَ النَّاسِ بِالْحَقِّ وَلا تَتَّبِعِ الْهَوَى فَيُضِلَّكَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ »[5] داوود ما تو را خلیفه در زمین قرار دادیم. به رأی خودت حکم نکن. چون خلیفه ما هستی.

 و یا در آیه ای خلیفه به معنای جانشین خدا در زمین که خداوند به فرشتگان  فرمود: « وَإِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلائِكَةِ إِنِّي جَاعِلٌ فِي الأرْضِ خَلِيفَةً قَالُوا أَتَجْعَلُ فِيهَا مَنْ يُفْسِدُ فِيهَا وَيَسْفِكُ الدِّمَاءَ وَنَحْنُ نُسَبِّحُ بِحَمْدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَ قَالَ إِنِّي أَعْلَمُ مَا لا تَعْلَمُونَ»[6]

من در زمین خلیفه قرار می دهم. و فرشتگان در جواب گفتند: می خواهید کسانی را قرار دهید که در زمین فساد و خونریزی می کنند؟

این برای همه انسانهاست. به همه انسانها می گوید. « يُفْسِدُ فِيهَا وَيَسْفِكُ الدِّمَاءَ »

در مقابل این خونریزی ها و مفسدها ملائکه هستند که می گویند: « نُسَبِّحُ بِحَمْدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَ »

شما به ظاهر این دو نگاه می کنید، مقایسه کنید. کدام را انتخاب می کنید. « يُفْسِدُ فِيهَا وَيَسْفِكُ الدِّمَاءَ» یا «نُسَبِّحُ بِحَمْدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَ »

حال این موضوع را، با «معاشرالناس ان النساء نواقص الایمان، نواقص الحظوظ، نواقص العقول...»[7] مقایسه کنیم با مقدمه ای که آوردیم. اگر به ظاهر آیه نگاه کنیم می توانیم بگوییم ملائکه برتر از انسانها هستند. زیرا ناقص الایمان و .. نیستند. و چرا باید به نواقص الایمان و ناقص العقل سجده کنند؟!

چرا با  بودن این مردان که نواقص العقول نیستند، بعضی از مأموریتهای مهم را به زنها می دهند؟!(مانند تولید انسان و ...)

اگر « إِنِّي أَعْلَمُ مَا لا تَعْلَمُونَ » جواب خدا به حرفهای ملائکه است، جواب مردانی هم که زن را ناقص العقول و ناقص الایمان می دانند این است که پس این (زن) چرا شریک انسان شد؟ چرا انسانها از اینها متولد شدند؟ مگر تمام مردان، فرزندان زنان نیستند؟ پس همه مردان فرزندان زنان نواقص الایمان، نواقص الحظوظ، نواقص العقول هستند. (من می خواهم با این تعبیرها عادت کنید.) مگر آیه نمی گوید«وَحَمَلَهَا الإنْسَانُ إِنَّهُ كَانَ ظَلُومًا جَهُولا »

 124000 پیامبر هم انسان هستند. اینها امانت را قبول کردند. پس با این « ظَلُومًا جَهُولا» چکار می کنند؟ هر چه در مورد این انسانها باشد، در مورد زنان هم هست.

آیه « إِنِّي أَعْلَمُ مَا لا تَعْلَمُونَ » گفت که من می دانم که شما فرشتگان جز تسبیح و تقدیس کار دیگر نمی کنید. و من می دانم در آنها (انسانها) خونریزی و فساد است. اما در عین حال می گویم« اسْجُدُوا لآدَمَ»[8] ملائکه به آدم سجده کنند.

اما اگر خدا می گوید ملائک به آدم سجده کنند. یعنی به حوا سجده نکنید؟!! اگر این سجده شأنی برای حضرت آدم می آورد و همه انسانها وارث این شأن هستند و این وراثت برایشان مسئولیت می آورد. حوّا هم که از آدم آفریده شده، این سجده بر آدم به او هم شده است. پس هر جا می گوید، یا بنی آدم (یعنی زنان و مردان. دختران آدم(بنات آدم) را هم شامل می شود.) الّا یک خصوصیت در بنی آدم باشد که در آدم نباشد. مثل عالم ذر که منظور پسران آدم هستند، چون نطفه در صلب آنها است. اما زنها هم ذریه هستند. وقتی گفتند:

« وَإِذْ أَخَذَ رَبُّكَ مِنْ بَنِي آدَمَ مِنْ ظُهُورِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ وَأَشْهَدَهُمْ عَلَى أَنْفُسِهِمْ أَلَسْتُ بِرَبِّكُمْ قَالُوا بَلَى شَهِدْنَا أَنْ تَقُولُوا يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِنَّا كُنَّا عَنْ هَذَا غَافِلِينَ»[9] ذریه زنها هم چون انسان بودند، همراه وجودش چون در عالم ذر آباء و اجداد نبودند، معلم و حکومتها نبودند. اقویا و ضعفا نبودند. انسان بود منهای قوت و ضعفش. یک میلیون قبل و یک میلیون بعد، منهای اینکه دیر یا زود به دنیا آمده است، انسان بما هو انسان بود.

« وَإِذْ أَخَذَ رَبُّكَ مِنْ بَنِي آدَمَ مِنْ ظُهُورِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ وَأَشْهَدَهُمْ عَلَى أَنْفُسِهِمْ أَلَسْتُ بِرَبِّكُمْ قَالُوا بَلَى شَهِدْنَا أَنْ تَقُولُوا يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِنَّا كُنَّا عَنْ هَذَا غَافِلِينَ»

دیگر نمی توانید این انکار را گردن پدر و مادر بیندازید. این خلاف وجدان تان است. وجدان می گوید: « قَالُوا بَلَى» وجدان به انسان می گوید خدا رب من است. وجدان قانع نمی شود که پدر کافر است او هم کافر شود. اما منافعش اقتضاء می کند بگوید بابایم درست می گوید. نمی خواهد دنبال حقیقت برود، اما یک نکته اینجا دارد، همین انسانی که می گوید وجداناً، می گوید بلی، همین انسان هم امانت را قبول کرد. و ظلوم و جهول بود. الان هم همینطور است. الان هم وجدان انسانها له له می زند برای حب ریاست. حال اگر جلو نفسش را بگیرد، که می شود کاری کرد.

والّا از درون انسان، که تشنگی ریاست طلبی است. ظلومی و جهولی الان هم هست. (کاندیدا شدن برای مجلس و چگونه برای یک رأی له له می زند، امانت است. قسم و آیه می آورد که من می توانم امانتدار باشم!!)

بعد از رحلت امام خمینی در مجلس خبرگان برای انتخاب رهبری ابتدا پیشنهاد دادند که رهبری به صورت شورایی اداره شود، ولی شورا رأی نیاورد. قرار شد رهبری به صورت فردی باشد و یک نفر انتخاب شود. همین رهبرتان (آیت الله خامنه ای) وقتی اسمشان را به عنوان کاندیدای رهبری در خبرگان خواندند، اعتراض کردند. اوقاتشان تلخ شد که چه بلایی می خواهد سر ما بیاید. (یعنی دنبال مقام نرفتند.)

خوب این ظلوما جهولا چطور شد؟ در برون نیست، درون انسان است. اما انسان می تواند، حب ریاست را که در درون انسان است، کنترل کند.

امام علی (ع): «ان النساء نواقص الایمان، نواقص الحظوظ، نواقص العقول ... ».[10] ای مردم، ایمان زنان ناقص است. برخورداری زنان از سهم الارث ناقص است. عقول آنان ناقص است.

باید کنترل کنید. مانند حب ریاست است برای مردان که اگر کنترل نکنند، ظلوما جهولا. اگر زنها هم ولش کنند همین است، ناقصات العقول ناقصات الحظوظ ...

اما اگر کنترل کنید در مسیر فاطمه زهرا، زینب کبری می شود.

شما در دعای ندبه درباره انبیاء می گویید: « اللَّهُمَّ لَکَ الْحَمْدُ عَلَى مَا جَرَى بِهِ قَضَاؤُکَ فِی أَوْلِیَائِکَ الَّذِینَ اسْتَخْلَصْتَهُمْ لِنَفْسِکَ وَ دِینِکَ إِذِ اخْتَرْتَ لَهُمْ جَزِیلَ مَا عِنْدَکَ مِنَ النَّعِیمِ الْمُقِیمِ الَّذِی لا زَوَالَ لَهُ وَ لا اضْمِحْلالَ بَعْدَ أَنْ شَرَطْتَ عَلَیْهِمُ الزُّهْدَ فِی دَرَجَاتِ هَذِهِ الدُّنْیَا الدَّنِیَّهِ وَ زُخْرُفِهَا وَ زِبْرِجِهَا فَشَرَطُوا لَکَ ذَلِکَ وَ عَلِمْتَ مِنْهُمُ الْوَفَاءَ بِهِ فَقَبِلْتَهُمْ وَ قَرَّبْتَهُمْ وَ قَدَّمْتَ لَهُمُ الذِّکْرَ الْعَلِیَّ وَ الثَّنَاءَ الْجَلِیَا وَ أَهْبَطْتَ عَلَیْهِمْ مَلائِکَتَکَ وَ کَرَّمْتَهُمْ بِوَحْیِکَ وَ رَفَدْتَهُمْ بِعِلْمِکَ وَ جَعَلْتَهُمُ الذَّرِیعَهَ [الذَّرَائِعَ‏] إِلَیْکَ وَ الْوَسِیلَهَ إِلَى رِضْوَانِکَ»[11]

 آنها (انبیاء) جلو حب ریاستشان را گرفتند اینطور شد. خدا با آنها شرط کرد.

زنان هم همینطور، وقتی بخواهند بهشان مقامات بدهند شرط می کنند که جلو احساساتشون را بگیرند. اگر با این وضعیتی که هست به اندازه مردان نمره بگیرند، اجرشان دوبرابر می شود. چرا؟ چون در شرایط سخت تر نمره معادل آوردند.

مانند آسیه زن فرعون، چون در شرایط سختی است. مردان نمونه نمی شوند. وقتی خداوند بخواهد در عالم زن مؤمنه را معرفی کند، دست زن فرعون را بالا می گیرد. منظور زن نیست بلکه می خواهد انسان نمونه را معرفی کند، به عنوان انسان مؤمن نه زن مؤمن آسیه را معرفی می کند.

« وَضَرَبَ اللَّهُ مَثَلا لِلَّذِينَ آمَنُوا اِمْرَأَةَ فِرْعَوْنَ إِذْ قَالَتْ رَبِّ ابْنِ لِي عِنْدَكَ بَيْتًا فِي الْجَنَّةِ وَنَجِّنِي مِنْ فِرْعَوْنَ وَعَمَلِهِ وَنَجِّنِي مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ »[12]

چرا از مردان الگو معرفی نکرد، آیا مردان باید اعتراض کنند که چرا زن فرعون را معرفی کردی؟ چرا از انبیاء معرفی نکردی؟ چون خداوند نخواست از انسانهای ویژه و انبیاء الگو معرفی کند. چون مردم می گفتند آنها شرایطشان با ما انسانهای عادی فرق می کند. «کار نیکان را قیاس از خود نگیر» چون می گفتند شرایطشان با ما فرق می کند. اما این زن فرعون (آسیه) از نوع خود انسانهاست. چرا این زن ؟ چون هیچ مردی در شرایط این زن نیست.

در میان اینها اگر زن به وظایف خود عمل کرد. ارج و مقامش را از مردی که در شرایط مشابه است بیشتر می شود. چرا جهول بودن را به ملائکه نداد؟ چون ملائکه جهول نیستند. جهلی ندارند. که با آن مبارزه کنند. اما چون انسان جهل دارد و با آن مبارزه می کند، ترقی می کند و از ملائکه جلو می افتد.  حالا اگر زنی هم با ناقصات العقولی ... مبارزه کند از مردان هم جلو می افتد.

 سؤالات امتحان مهم نیست. نمره امتحان مهم است. اگر سؤال کسی مشکل تر است، نمره اش هم بالاتر است.

فاطمه زهرا یک زن است. اما ائمه می گویند: « نحن حجج الله علی الخلق و جدتنا فاطمة حجة الله علینا» ما حجت خدا بر مردم هستیم و مادرمان فاطمه زهرا حجت خدا بر ما.

در دعایی که حکم کیمیا دارد. از حضرت کیمیا خواستند حضرت فرمود کیمیا به درد تو نمی خورد. این از کیمیا بالاتر است. و دعایی یادش داد.

« بسم الله الرحمن الرحیم. یا اللهُ یا محمدُ یا علیُ یا فاطمة یا صاحب الزمان ِ، ادرکنی و لاتهلکنی»

چرا خطاب به چهار تاست؟ زیرا آنها (بقیه ائمه) هم از طریق آخرین (امام عصر) کاری می کنند، اسم امام حسن و امام حسین نیست، اسم فاطمه زهرا(س) است. نام صاحب الزمان به خاطر عصر اوست. یعنی در پنج تن هم فاطمه(س) از حسن(ع) و حسین(ع) جلوست. به خاطر همین «لیبلوکم فی ما اتاکم» و بر همین مبنا مقام و منزلتش از انبیاء بالاتر است. مقام و منزلت فاطمه زهرا خیلی بالاست، فاطمه زهرا جزء انبیاء نیست. اما منزلتش از انبیاء بالاتر است. حضرت عباس هم جزء انبیاء نیست. اما مقامش بالاتر است. سلمان فارسی هم از بسیاری از انبیاء جلوتر است.

(ای انسانها) به صلاحتان نبود. نه اینکه مضایقه کردیم بلکه نفع شما را در نظر گرفتیم. نگاه به مجموعه شرایط کردیم. این را را دادیم آنرا ندادیم. اگر می دادیم برایتان بد بود.

 دیه همه انگشتان دست یکی است. اینطور نیست که دیه شست با بقیه فرق داشته باشد. چرا؟ چون هر کدام یک کاری می کنند. گرچه بزرگ و کوچک، قوی و ضعیف است. اما گاهی انگشت ضعیف کاری می تواند بکند، که انگشت دیگر نمی تواند بکند. فضیلت مردان بر زنان چیست؟ خیلی دلواپس و نگران فضل نباشید.

خداوند یهودیان را در قرآن بر تمام عالم فضیلت داد. « وَلَقَدِ اخْتَرْنَاهُمْ عَلَى عِلْمٍ عَلَى الْعَالَمِينَ»[13] (نه اینکه حواسمان نبود. بلکه آگاهانه این کار را کردیم.)

یک دوره ای بنی اسرائیل امت مرحومه بودند. 90% پیامبران از اینها بودند. ویژگی هایی داشتند که تناسب داشت با آن گزینش. اما بسیار حسود بودند. اگر حسد پیش می آمد دیگر هیچ. اگر به یوسف از طرف پدر محبت می شد پیامبرزاده ها حسد می بردند و کلافه می شدند. بنی اسرائیل بیشتر دنبال حسد افتادند. بعد هم ضربه ای از اسلام خوردند. که هیچ مسیحی و مشرکی این ضربه را نخوردند. نتیجه اش هم چوب و ضربه ای بود که از اسلام خوردند، که هیچ ضربه ای به اندازه ای که به بنی اسرائیل وارد شد. نبرد طایفه ای که750 مرد داشتند که مال  و خانه هایشان تقسیم شود. تملک شود. مردانشان هم اعدام شود.

الان هم حسادت به پیامبر اسلام می کنند که چرا یک پیامبر بنی اسرائیلی پیامبر آخرالزمان نشد؟

پاداش و مجازات تابع عمل انسان است. هرچه امتیازات بیشتر باشد، مجازات هم سخت تر است. همانطور که جایزه هم بیشتر است. چون فوق العاده بودند. عقوبتشان هم فوق العاده بود. چون عمیق و دقیق بودند. چوب عمیق و دقیقی خوردند. چون ریشه دار بودند، چوب ریشه دار خوردند. چون وزین بودند، چوب وزین خوردند.

آیا نمی بینید تفاوت زن آزاده و زن کنیز را « فَعَلَيْهِنَّ نِصْفُ مَا عَلَى الْمُحْصَنَاتِ مِنَ الْعَذَابِ»[14]

زن کنیز زناکار 50 شلاق می خورد و زن آزاده زناکار 100 شلاق می خورد. چون ندادند نمی خواهند.

انسان چون از ملک بالاتر است، مجازاتی می شود که ملائکه نمی شوند. بهشت و اجری هم می دهند که به ملائکه نمی دهند.

شأن فاطمه زهرا خیلی بالاست. «إن الله یرضی لرضی فاطمة، ویغضب لغضبها» چرا نمی گوید لرضی علی، گرچه آن در علی هم هست. اما یک رضا و غضبی در فاطمه زهرا (س) است که سر مستودع فیها است. این است بعد از غصب خلافت، امت مغضوب خدا واقع شده تا اینکه غضب فاطمه برگردد. هر وقت فاطمه از آنها راضی شد غضب خدا بر می گردد و خدا هم از امت راضی می شود. و آن زمانی که هر وقت قبر فاطمه زهرا آشکار شد، این امت از مغضوب شدن در می آید. آن روزی که قبر ایشان آشکار شود. ببینید الان قبر پیامبر آشکار است، مشکل را حل نمی کند. الان قبر علی آشکار است، مشکل را حل نمی کند.  الان قبرحسین بن علی آشکار است، مشکل را حل نمی کند. مشکل فاطمه است.

 پس آیه« وَحَمَلَهَا الإنْسَانُ إِنَّهُ كَانَ ظَلُومًا جَهُولا » را دیدید. این مطالب را عطف به همان کن و خودت را راحت کن. این تعبیرها اخطار است. مواظب باش تا از این راه ذهنت لطمه نخورد. به انسان هم می گوید تو از راه ظلوما جهولا لطمه می خوری. کما اینکه از همین راه نفس اماره اگر مبارزه کنی به ترقی هم می رسی. حالا به من بگویید آیا ملائکه بر انسان فضل دارند که ظلوم و جهول نیستند؟ در مورد زنان هم همینطور است. اینکه مردان بگویند الحمد لله که ما ناقصات العقول نیستیم....بگویید بله. اما ظلوم و جهول که هستید. تازه کدامش بدتر است. ناقص بودن بدتر است یا اینکه هیچ ندارند. به او می گوید ناقص کم دارد به او می گویید که هیچ ندارد. اما به مرد می گوید تو هیچ نداری. جهول یعنی چه؟ اینها اخطار است.

 چطور زنان پیامبر به اندازه بقیه کار کنند. اجرشان بیشتر است. و اگر خلافی بکنند، مجازاتشان هم سخت تر . چون آبروی پیامبر در آن است.

« يَا نِسَاءَ النَّبِيِّ مَنْ يَأْتِ مِنْكُنَّ بِفَاحِشَةٍ مُبَيِّنَةٍ يُضَاعَفْ لَهَا الْعَذَابُ ضِعْفَيْنِ وَكَانَ ذَلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيرًا »[15]

 اگر انسان با این شرایط نمره معادل مردان بیاورد، درجه اش بالاست.

مطلب حضرت علی (در این خطبه) ناظر به زنانی است که خودشان را کنترل نکردند. حضرت می خواست رعایت پیامبر را کند نمی خواهد اسمش را بیاورد به طور کلی اسم همه زنها را می آورد. اما منظورش کسی است که جلوی ناقصات العقول ... را نگرفت. خودش را کنترل نکرد... اگر کسی جلو خودش را بگیرد، شأن فوق العاده ای دارد. کما اینکه ظلوم و جهول بودن در همه انسانهاست. نمونه آن مقام معظم رهبری در خبرگان (جلسه انتخاب رهبری) عصبانی بود. بی اجازه آمد پشت تریبون. سرخ شده بود. شورای نگهبان به ایشان اعتراض کرد... در نامه ای که به ایشان نوشتم در سال 88 گفتم شما ریاست را نخواستید، ریاست شما را خواست. شما عمارت را طلب نکردید عمارت شما را طلب کرد. شما طلب نکردید. وعده خدا حق است. خدا به شما کمک خواهد کرد. در این جریانات مختلف هم خدا به رهبری کمک خواهد کرد.

به هر جهت مرد را به آنچه به او دادند می آزمایند و زن را هم در آنچه به او دادند می آزمایند. « ليبلوكم فيما آتاكم»

« وَلا تَتَمَنَّوْا مَا فَضَّلَ اللَّهُ بِهِ بَعْضَكُمْ عَلَى بَعْضٍ لِلرِّجَالِ نَصِيبٌ مِمَّا اكْتَسَبُوا وَلِلنِّسَاءِ نَصِيبٌ مِمَّا اكْتَسَبْنَ وَاسْأَلُوا اللَّهَ مِنْ فَضْلِهِ إِنَّ اللَّهَ كَانَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمًا»[16]

« الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاءِ بِمَا فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْضٍ»[17]

این فضل، فضل رحمانی است، فضل رحیمی نیست. ملاک در درجه بندی و موقعیت الهی و مرتبه الهی فضل رحیمی است نه فضل رحمانی. انسان باید با فضل رحمانیّ خودش فضل رحیمی کسب کند. اگر به مردی فضل رحمانی بیشتر دادند. اما کمتر با آن کار کرد و به زنی فضل رحمانی کمتر دادند، اما با آن بیشتر کار کرد. در قیامت درجه و مقام زن قابل مقایسه با مرد نیست. چرا؟ چون مهم رحیمی است.

اگر رحمانی قیمت داشت، خداوند قدرت و عمری را که به ابلیس داد به کدام پیامبر داد؟ اگر اولیاءلله طی الارض می کنند، او (شیطان) خیلی زودتر طی الارض می کند. ابلیس از درون انسانها عبور می کند. اینها امانت است.

 باید تجدید نظر کنیم در معنای «بسم الله الرحمن الرحیم». بخشندگی به معنای بخشش بدون مسئولیت نیست. خودمان را خوشحال می کنیم. با معنای رحمان به عنوان بخشنده مثل اینکه هدیه به کسی می دهیم نمی گوییم چه کار کردی؟ اما این نعمت ها هدیه نیست، امانت است.

فضل الله رحمانی است نه رحیمی. بالاخره در خانواده باید یکی این مسئولیت را قبول کند. « اِذا خَرَجَ ثَلاثَةٌ فِی سَفَرٍ فَلْیُؤَمِّرُوا اَحَدَهُمْ »

یعنی این، امانت رحمانی است که اگر از آن رحیمی به دست آورند، ارزش دارد. والا رحیمی در مقابل است. رحیمی نعمت است. « صِرَاطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ» اگر رحیمی به دست آورد «غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلا الضَّالِّينَ » دچار نمی شوند.

« الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاءِ بِمَا فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْضٍ وَبِمَا أَنْفَقُوا مِنْ أَمْوَالِهِمْ » تا زمانی که نفقه می دهد، اولویت دارد و اگر در نفقه کوتاهی کردند اطاعت هم ندارند.

سؤالات کلی کردید. کلی هم جواب داده شد. بروید مرور کنید تا سؤالات جدید را در جلسه بعدی پاسخ دهیم. سؤآلات پخته تری کنید.

«والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته»



[1] نهج البلاغه خطبه80. ای مردم، ایمان زنان ناقص است. برخورداری زنان از سهم الارث ناقص است. عقول آنان ناقص است.

[2] احزاب 72،ما امان‏نامه‏اي (تعهد، تكليف، و ولايت الهيه) را بر آسمان، و زمين و كوهي عرضه داشتيم، آنها)! از حمل آن سرآمد برتافتند، و از آن هراسيدند; اما) انسان آن را بر دوش كشيد;

[3] احزاب 72، او بسيار ظالم و جاهل بود، (ؿون قدر اين مقام عظيم را نشناخت و به خود ستمشان كرد)!

[4] اعراف 142،و موسي به برادرش هارون «جانشين من در مي‏گفت: قومم باش. و (آنؿنان را اصلاح كن! و از روش مفسدان، پيري) منما!»

[5] ص 26، اي داوود! ما تو را خليفه و (نماينده خود) در زمين قرار داديم; پس در مي‏گفت: مردم بحق داوري كن، و از هواي نفس پيري) مكن كه تو را از راه خدا منحرف سازد؟!»

[6] بقره 30، (به خاطر بيشتر،) هنگامي را كه پروردگارت به فرشتگان، گفت: «من در روي زمينه جانها (نماينده‏اي) قرار خواهم داد.» فرشتگان، گفتند:) «پروردگارا! »آيا كسي را در آن قرار مي‏داشتيد، كه فساد و خون، كند؟! (زيرا موجودات زمين‏لرزه- ديگر، كه قبل از اين آدم وجود داشتند نيز، به فساد و خون، آلوده شدند. اگر هدف از آفرينش اين انسان‌هاست) عبادت است؟ ما تسبيح و حمد تو را بجا مينويسند، و تو را تقديس مي‏كشيد پروردگار فرمود: «من حقايقي را مي‏خوردند; كه شما نمي‏دانيد.

[7] نهج البلاغه خطبه80. ای مردم، ایمان زنان ناقص است. برخورداری زنان از سهم الارث ناقص است. عقول آنان ناقص است.

[8] اعراف 11.

[9] اعراف 172، و (به خاطر بيشتر،) زماني را كه پروردگارت از پشت و صلب فرزندان آدم، ذريه آنها)! را برگرفت; و آنها)! را گواه بر خويشتن ساخت؟! (و فرمود:) «آيا من پروردگار شما نيستند!)» گفتند:) «آري، گواهي مي‏دانستند (ؿنين كرد مبادا) روز رستاخيز بگوييد: «ما از اينجا) غافل بوديم; (و از پيمانش فطري توحيد بيامرزد; مانديم)»!

[10] نهج البلاغه خطبه80.

[11] قسمتی از دعای ندبه، ستایش خاص خدا،پروردگار جهانیان است،و درود و سلام خدا،سلامى کامل،بر سرور ما محمد،پیامبرش و اهل بیت او،خدایا تو را ستایش،بر آنچه به آن‏جارى شد قضاى تو درباره اولیایت،آنان‏که تنها براى خود دینت برگزیدى،آنگاه که‏ براى ایشان اختیار کردى،فراوانى نعمت پابرجایى که نزد توست،نعمتى که تباهى و نابودى ندارد،پس از آنکه بى‏میل بودن نسبت به رتبه‏هاى این دنیاى فرومایه،و زیب و زیورش را با آنان شرط نمودى،آنان هم‏ آن شرط را از تو پذیرفتند،و تو هم وفا نمودنی

به آن را از جانب آنان دانستى،پس قبولشان کردى،و مقرّب درگاهشان نمودى،و براى آنان یاد والا،و ثناى روشن پیش آوردى،و فرشتگانت را بر آنها فرو فرستادى،و به وحى‏ات اکرامشان فرمودى،و به دانشت به آنان عطا کردى،و ایشان‏ را دست آویز به سویت و وسیله به جانب خشنودى‏ات قرار دادى.

[12] تحریم 11، و خداوند براي مؤمنان، به همسرانش فرعون مثل زده است؛) در آن هنگام كه گفت: «پروردگارا! خانه‏اي براي من نزد خودت در بهشتند، بساز، و مرا از فرعون و كار او نجات ده و مرا از گروه ستمگرند، رهايي بخش!»

[13] دخان 32، ما آنها)! را با علم (خويش) بر جهانيان برگزيديم و برتري داديم.

[14] نساء 25.

[15] احزاب 30، اي همسران پيامبرهر كدام از شما گناه آشكار و فاحشي مرتكب شود، عذاب او دوؿندان خواهد بود و اين براي خدا آسان است.

[16] نساء 32، برتري‏جويي را كه خداوند براي بعضي از شما بر بعضي ديگر قرار داده آرزو نكنيد! (اين تفاوتهاي طبيعي و حقوقي، براي حفظ نظام زندگي) شما، و بر طبق عدالت است. ولي با اين حال،) مردان نصيبي از آن‌كه‏ذليل به دست ميشود، دارند، و زنان) نيز نصيبي; (و نبايد حقوق هيچ وجه پايمال گردد). و از فضل (و رحمت) و بركت) خدا، براي رفع تنگناها طلب كنيد! و خداوند به هر چيز داناست.

[17] نساء 34، مردان، سرپرستتان و نگهبانان زنان‏منافق بخاطر برتري‏جويي كه خداوند (از نظر نظام اجتماع) براي بعضي نسبت به بعضي ديگر قرار داده است.

لینک ثابت

نوشته شده در ساعت 12:56 توسط درّی

مقاله شریفی پور درباره عقل و هوش زنان

سه شنبه چهاردهم بهمن ۱۳۹۳

چگونگی رشد مغز و عملکرد آن

ابتدایی ترین بخش مغز ساقه مغز است. که قسمت فوقانی نخاع شوکی را احاطه کرده است. این مغز ابتدایی، مجموعه ای از تنظیم کننده های از قبل برنامه ریزی شده است. که ادامه حیات را ممکن می سازد.

از این ساقه مغز، مراکز هیجانی سر برآوردند و از این قسمت های هیجانی، مغز متفکر یا (قشر خاکستری مخ) پدید آمده. پس خیلی قبل از آنکه مغز منطقی پدید آید، مغز هیجانی وجود داشته است.

مغز هیجانی در ساختار عصبی نقش اساسی ایفا می کند. به دلیل اینکه مناطق هیجانی از طریق مدارهایی بی شمار با تمام بخش های قشر تازه مخ ارتباطی تنگاتنگ دارند. این وضعیت به مراکز هیجانی قدرت فوق العاده ای برای اثرگذاری بر عملکرد سایر قسمت های مغز و از جمله مراکز تفکر آن، عطا می کند.

بقره آیه 38«هرگاه هدایت از جانب من آمد کسانی که از آن پیروی می کنند، نه ترسی بر آنهاست و نه غمگین می شوند.» ترس و غم از مظاهر هوش هیجانی هستند، به تعبیر غایت هدایت از طغیان بی مهار هیجانات ایمن شدن و به ثبات مثبت هیجانی دست یافتن است.

اگر ارتباط مغز هیجانی با سایر قسمت های مغز جدا شود، فرد به ناتوانی چشم گیری در سنجش معنای هیجانی دچار می شود که این وضعیت را «کوری عاطفی» می گویند. افرادی که به این حالت دچار می شوند، ارزیابی هیجانی و تسلط بر خویش را از دست می دهند.

حیواناتی که بادامه مغزشان (مرکز هیجانی) را برداشته اند، فاقد ترس و خشم هستند و میلی به رقابت یا همکاری ندارند و جایگاه خود را در گونه خود درک نمی کنند. همچنین است در انسانهایی که آسیب دیدگی در قسمت های مغزشان ایجاد شده است.

«هوش هیجانی و هوش عقلی»

مغز ما از دو بخش تشکیل شده است:

  1. ذهن فردگرا(IQ)

  2. ذهن هیجانی(EQ)

یکی  فکر می کند و یکی احساس می کند.

این دو راه متفاوت شناخت، در کنش متقابل، حیات روانی ما را می سازند.

ذهن فرد گرا: همان مقام درک و فهم است که نوعاً به آن آگاهیم و از نظر هوشیاری بارزتر و فکور و قادر به غور و تعمق است. (عقل نظری)

در کنار آن نظام دیگری نیز برای دانستن وجود دارد، نظامی قدرتمند و تکانشی، هرچند گاهی اوقات به صورت غیر منطقی تمام هیجانها، در اصل تکانه هایی برای عمل کردن هستند. (عقل عملی)

تقسیم ذهن به دو بخش هیجانی و فردگرا مانند تمایزی است که «میان قلب و سر» قائلند. احساس یقین حاصل از «گواهی قلبی» بر درست بودن چیزی متفاوت با «گواهی عقلی» و تا حدودی عمیق تر از آن است.

این دو ذهن هیجانی و فردگرا در اکثر موارد بسیار هماهنگ عمل می کنند. معمولاّ تعادلی میان این دو ذهن وجود دارد. هیجان ها ذهن فردگرا را تغذیه می کنند. و برای عمل کردن آگاهی لازم را به آن می دهند. و ذهن فردگرا درون دادهای هیجانی را پالایش و گاهی اوقات نیز منع می کند. اما با وجود این، دو ذهن فردگرا و هیجانی نیروهای مستقل از هم هستند که هرکدام نتیجه فعالیت مداربندی متمایزی در مغز است. اما این دو مداربندی در عین تمایز در هم تنیده اند. احساس لازمه فکر و فکر لازمه احساس است. اما هنگامی که هیجانها به غلیان درآیند، این تعادل به هم می خورد. در این موارد ذهن هیجانی در مکان برتر قرار می گیرد و بر ذهن فردگرا مسلط می شود.  به طوری که هنگام بروز شدت هیجانات می گوییم «اصلاً فکرم درست کار نمی کند». به همین دلیل است که ناراحتی هیجانی مداوم می تواند موجب نقص توانایی های فکری گردد و ظرفیت یادگیری را از کار بیندازد.

هوش هیجانی(EQ)  مواردی چون خودآگاهی و کنترل تکانشگری، پایداری، اشتیاق، انگیزش، همدلی و مهارت های اجتماعی است. (افرادی که می دانند باید با دیگران مهارتهای ارتباطی داشته باشند. اما هنگام مواجهه نمی توانند دانسته های خود را عملی سازند. زیرا هیجاناتی مانند کمرویی، ترس، اضطراب و .. مانعی است که یافته های عقل نظری را پیاده و محقق سازد).

این ویژگیها معرف شخصیت، نظم، نوعدوستی و همدردی هستند که برای پایداری و ارتقای جامعه انسانی، ویژگی های لازم و اساسی اند.

]در سوره دهر که تجلی عالی ترین مرتبه انسانیست را به نمایش می گذارد. حول محور (یطعم الطعام علی حبه) است. یعنی انسان آنچه را خود دوست دارد، و نیازمند است، (دوست داشتن ها از مظاهر هوش هیجانی اند) به نفع دیگران می گذرد عامدانه و آگاهانه و با اختیار. (مظاهر هوش عقلی) [

فقدان هوش هیجانی می تواند تفکر را مقهور سازد. (چون افرادی با هوش بهربالا، ناموفق عمل می کند و به اصطلاح معروفند به باهوشان ابله، و افرادی با هوش بهر متوسط، موفقیت های بسیاری را در سطوح عالی کسب می کنند، در اولی هوش عقلی با هوش هیجانی هماهنگ و هموزن و همسو نیست و در دومی هماهنگی و همسویی هوش هیجانی و فردگرا بازدهی فرد را به طور فوق العاده افزایش می دهد.)

«هماهنگی هیجان و فکر»

پیوندهای میان بادامه مغز و قشر تازه مخ، کانون راهبردهای هماهنگ کننده میان قلب و سر، یا تفکر و احساسات است.

با این مداربندی می توان روشن ساخت که چرا هیجانات هم در اتخاذ تصمیم های عاقلانه و هم در داشتن تفکر روشن برای تفکر ثمربخش تا به این حد حیاتی اند. چنانچه ارتباط میان بادامه مغز با هوش خردگرا قطع شود ، هر قدر هم قشر تازه مخ به فکر فرو رود ، باز هم واکنش های هیجانی که با گذشته پیوند  خورده اند، به راه نخواهند افتاد. همه چیز رنگ خنثای یکنواختی به خود می گیرد. در این حالت هیچ محرکی ـ خواه فردی عزیز یا فردی نفرت انگیزـ مؤثر نمی باشد.

دکتر داماسیو معتقد است: «وجود احساسات نوعاً برای اتخاذ تصمیمات عقلانی و «ضروری» است و مغز هیجانی به همان اندازه مغز متفکر، در استدلال کردن نقش دارد.»

پس وجود هیجان برای عاقلانه فکر کردن مهم است. در رابطه میان احساسات و فکر، جنبه هیجانی، تصمیم های لحظه به لحظه ما را هدایت می کند و به صورتی تنگاتنگ با ذهن فردگرا به کار مشغول می شود و فکر را توانا یا ناتوان می سازد. (اقبال و ادبار در اعمال عبادی مستحبات یعنی همراهی حس هیجانی)وقتی این همکاری به خوبی کنش متقابل داشته باشند، هوش هیجانی و نیز قوای عقلانی، پایدار و متعادل می شوند.

پس؛ ارتباط بین هوش هیجانی و هوش عقلی یک سیستم واحد هوشمندانه که زندگی ما را می سازد، می باشد و اگر ارتباط قطع شود هر یک از این دو هوش ناقص می شوند و عملکرد دقیق و عالمانه و هماهنگی نخواهند داشت.د در واقع هر یک بدون دیگری ناقص است. این دو هنگام تولد تثبیت شده نیست. و به تدریج در سایه هماهنگی و ارتباط تنگاتنگ با هم رشد و تکامل می یابند. و در طول اریخ این روند سرعت و پیشرفت بیشتری می کند. (و تکامل و رشد نهایی ن در سایه شرایط مساعد محیطی است که این محیط مناسب حکومت عدل امام زمانی است که عقل کل وکامل جامعه جهانی است و در عین حال عشق و محبت در نهایت اعلی خود است. روایات بیانگر این مورد است.)

«واحد خانواده و این دو هوش»

خانواده نیز واحد و سلول اولیه جامعه است و برای بقا و رشد خود به این دو هوش احتیاج دارد و زن و مرد نماد این دو عقل هستند. جامعه نیز به هوش هیجانی و هوش عقلی و ارتباطات تنگاتنگ آند و نیازمند است.

زن: نماد هوش هیجانی

مرد: نماد هوش عقلی

از این دو هوش که بخشی از یک هویت واحد هستند،  «...خلقکم من نفس واحده..» (نساء 1) اگر هر یک به تنهایی بگوید«انا خیر منه» (من برترم یا بهترم) دچار عملکرد شیطانی شده است و ناقص است. چنانچه حضرت امیرالمؤمنین (ع) در خطبه 81 نهج البلاغه که در مورد ناقص العقول می فرمایند:

  1. شاید آن زنی است که پیوند با هوش عقلانی خود را برقرار نکرده یا ارتباط را قطع کرده است و فقط بر مبنای هوش هیجانی خود عمل نموده است.

  2. در نتیجه عدم رابطه با هوش عقلی، دچار غلیان هیجانی (کوری عاطفی) شده و ارتباط و تبعیت از هوش عقلی جامعه (معصوم و ولی) هم قطع می شود. (عقل نبی درونی و پیامبران نبی بیرونی اند.) پس دچار نقصان گشته است.

آن زن که در خطبه با کنایه از او یاد شده است نمادی و نمونه ایست از کلیه کسانی که دچار نقوص العقول شده اند و می شوند. پس نقوص العقول به طور کلی و عام قشر زنان را شامل نمی شود.

«عوامل مؤثر در رشد و تکامل مغز خانواده (هوش هیجانی+هوش عقلی)»

رشد و تکامل هوش هیجانی و هوش عقلی به تدریج و به شدت و قوت ارتباطات بین آن دو بستگی دارد.

اما عواملی که این رشد را تسریع یا کند می کند، عبارتند از:

  1. وراثت

  2. محیط ]درونی(جنینی) ، بیرونی(خانواده و جامعه)[

  3. اراده

  1. وراثت یا ژنتیک بصورت بالقوه ضریبی از هوش هیجانی و عقلی در وجود هر فرد سرمایه اولیه را ایجاد می کند. (در روایات ـ از ازدواج با زن احمق و بی عقل پرهیز کن یا دختر به مرد ترسو و بخیل ندهید، یعنی زنی که بهره هوش عقلی اش کم است و مردی که هوش هیجانی اش بارز و غلبه دارد.)

  2. محیط که آن سرمایه اولیه را بالفعل و شکوفا می سازد.

الف ـ اولین محیط: محیط رحمی است که ارتباط با مادر است و حالات هیجانی مادر از طریق ترشح غدد وارد خون شده به بچه منتقل می شود. به همین دلیل دستورات زیادی برای ایجاد هیجانات مثبت و خوب برای زن باردار در فرهنگ دینی ارائه شده است. مثل نگاه به سبزه و آب ...

ب ـ دومین محیط: بیرون از رحم مادر است. هرچند آغوش مادر بویژه در دوران شیردهی بسیار مؤثر است و حالات روانی و روحی و فکری مادر هم از طریق شیر و هم از طریق همجواری موأنست زیاد با مادر منتقل می شود.

تربیت عامل محیطی بیرونی دیگری است که چگونه این دو هوش پرورش یابد. پیامبر اکرم(ص) می فرمایند:

«کودک در 7 سال اول رها شود» تا رشد طبیعی و کسب تجارب اولیه صورت گیرد. از نظر علمی نیز سیستم عصبی تا 7 سال اول به تدریج رشد کرده و آماده پذیرش فشارها می گردد و بنابراین در این 7 سال اولاً فشارهای غیر متعارف مانع رشد و خارج از طاقت شده، جوانه وجود کودک را ضعیف و ناتوان می سازد.

7 سال دوم که دوران اسارت است. تأدیب هوش هیجانی صورت می گیرد و تسلط و کنترل بر خویشتن با قانون پذیری و قانون مندی و در چهار چوب بایدها و نبایدها تعدیل شده و از لجام گسیختگی هیجانات جلوگیری می شود. از نظر علمی نیز دوران نوجوانی دوران غلیان هیجانات و احساسات بصورت افراطی و نابجا و ناپخته است که نیاز به آموزش و کنترل و تعدیل دارد.

7سال سوم با مشورت و دخالت  دادن نوجوان در تصمیمات زمینه رشد عقلی را فراهم نمودن است. این سه مرحله طبق مراحل رشد مغزی (ساقه مغز، هوش هیجانی و هوش عقلی) از یک طرف و مراحل رشد شخصیت (کودکی، نوجوانی و جوانی) است.

در نتیجه می بینیم که ثمره معصوم (ع) که هم طیب ترین وراثت و پاک ترین مادران و بهترین تربیت (وحیانی) را دارا هستند، علی(ع) و فاطمه(س) معصوم مطلق می شوند و هر دو عقل کامل ومحبت تمام هستند. اما سایر انسانها بطور نسبی بر اساس نوع وراثت و تربیت و اراده خود بهره ای از هر کدام از هوش هیجانی و هوش عقلی را دارند.

و نیز به همین دلیل است که در امر پیوند ازدواج صحیح که تکامل بیشتر و سرعت بیشتر صورت می گیرد، پختگی و کمال انسانها را در بر دارد. بطوریکه پیامبر(ص) می فرمایند: نیمی از دین تکمیل می شود و نیم دیگر رشد درونی هر کدام است.

بر مبنای آنچه در مورد هوش هیجانی و هوش عقلی فردی و خانوادگی و اجتماعی ذکر شد و با توجه به جایگاه طبیعی هوش هیجانی که در قسمت مرکزی و درونی مغز است و سپس هوش عقلی بوجود می آید و آن را احاطه می کند و در قسمت بالای سر بویژه پیشانی قرار دارد، موارد تشریع قوانین و احکام اسلام در مورد زن و مرد قابل فهم است.

  1. الرجال قوامون علی النساء قیم بودن مرد. قشر خاکستری مخ بیرونی ترین قسمت مغز است و همچون محافظی مرکز هوش هیجانی (بادامک و لیمبیک) را در میان گرفته است تا آسیب نبیند و ضربات بیرونی ابتدا توسط قشر خاکستری دریافت می شود.

  2. هوش هیجانی که در مغز و درون مغز است مخفی است و ناپیدا. به همین دلیل از زن به «شب» تعبیر شده است. (شب نادیدنی و ناپیداست) و حضرت زهرا(س) هم تعبیر به «شب قدر» است. یعنی زن در خانواده مرکز  هوش هیجانی است و اگر بیرون آید و تمام آشکار شود، آسیب پذیری بیشتری دارد. (حضرت زهرا (س) از تقسیم کار خانه به ایشان خوشحال شدند.)

  3. حضور زنان در اجتماع از آن لحاظ که هوش هیجانی جامعه هستند، بسیار محرک است و می تواند هوش عقلی جامعه را مختل کند. بنابراین باید با حجاب(پنهان) ورود به اجتماع پیدا کند تا مهیج نباشد. و چنین است صدا و حرف زدن زنان، راه رفتن او، آشکار شدن زینتها و .. .

  4. اگر زنان مظهر هوش هیجانی هستند و هوش هیجانی قبل از هوش عقلی بوجود آمده است و تقدم دارد و از طرف دیگر در سن نوجوانی اول هوش هیجانی رشد وسپس هوش عقلی، زودتر آغاز شدن سن تکلیف دختران (9سالگی) نسبت به پسران(پایان 15سالگی) متناسب با این ساختار طبیعی است.

  5. ساختار روانی مرد و زن از منظر روانشناسی:

ساختار طبیعی زن دگرخواهی و مرد بطور طبیعی خودخواهی است. (اولویت خودش است) به همین دلیل فرزندآوری نقش زنان است. (شیر دادن زن به بچه و دایگی ... ) و مرد برای خروج از این خود اولویتی با مهریه و نفقه و مسئولیت اقتصادی و قوام بودن برای زن، به تدریج از خودیت خارج می شود و دگرخواه می شود و زن و مرد با هم هماهنگ در تلاش برای رشد و تعالی فرزندان. و خانواده ای که همگی دیگران را بر خود ترجیح می دهند، خانواده انسانی و بهشتی اند. (سوره انسان ... یطعمون الطعام علی حبه ... )

در این صورت افراد جامعه از حالتهای اسارتی، یتیمی و مسکینی خارج می گردد و رشد یافته می شود. و درهای آسمان به رویشان باز و مائده های بهشتی سزاوارشان.

لینک ثابت

نوشته شده در ساعت 14:55 توسط درّی

ادامه سوالات نشست با موضوعات زنان

یکشنبه دوازدهم بهمن ۱۳۹۳

سؤال 11.  با توجه به اینکه نشوز مرد در تفاسیر این است که مردی، وظیفه همسری را ترک کند، که شامل دادن نفقه و امور دیگر می شود دلیل فرمایش شما برای اینکه نشوز، به معنای اینکه مرد خیانت کند چیست؟

پاسخ: یک دفعه وظایفش را انجام می دهد، رها می کند. یک دفعه عاجز می شود از این که وظایفش را انجام دهد که نارسایی است. در این حالت نشوز نیست بلکه حکم خودش را دارد.

تعبیر قرآن: « وَإِنْ أَرَدتُّمُ اسْتِبْدَالَ زَوْجٍ مَّكَانَ زَوْجٍ وَآتَيْتُمْ إِحْدَاهُنَّ قِنطَارًا فَلاَ تَأْخُذُواْ مِنْهُ شَيْئًا أَتَأْخُذُونَهُ بُهْتَاناً وَإِثْماً مُّبِيناً[1]»

استبدال از زوجین، مکان زوجین یعنی این را بدهید بخواهید یکی دیگر را بگیرید. یعنی اگر به اولی یک پوست گاو جواهر هم بدهید، نمی توانید از او بگیرید.

« وَكَيْفَ تَأْخُذُونَهُ وَقَدْ أَفْضَى بَعْضُكُمْ إِلَى بَعْضٍ وَأَخَذْنَ مِنكُم مِّيثَاقًا غَلِيظًا»[2]

پس مسئله این است که آنچه برای زن گفتند معادلش را برای مرد هم گفته اند.

« وَلَهُنَّ مِثْلُ الَّذِي عَلَيْهِنَّ بِالْمَعْرُوفِ [3]»

حقوقی که بر عهده زن است، مساوی است با حقوقی که به نفع زن است. معنایش این است حقوقی که به نفع مرد است، مساوی است با حقوقی که به عهده مرد است.

بحث ما در این رابطه است که خدا بین زن و مرد عدالت را رعایت کرده است. از این جهت اطاعتی که به عهده زن گذاشته است، یک اطاعت عادی نیست. یک اطاعت نظامی است. از این جهت هر لحظه این اطاعت ثواب جهاد فی سبیل الله را دارد.

مرد وقتی که خدا را اطاعت می کند و نان برای زنش پیدا می کند، این ثواب را ندارد که زن وقتی اطاعت از همسرش می کند و حرفش را می شنود.

سؤال 12. از نظر شارع نفقه بر تمکین معلق است یا تمکین بر نفقه؟

پاسخ: شارع به مجرد زوجیت وجود نفقه را واجب می کند. در صورت عدم تمکین، وقفه در وجوب نفقه می شود و نفقه برداشته می شود.

سؤال 13. روایتی که در رابطه با آویزان کردن تازیانه مرد در منزل آمده است، چگونه توجیه می شود؟

پاسخ: آیا این روایت معتبر است؟ چرا ؟ چون این خیلی عواقب دارد. خیلی چیزها را باید ثابت کند. روایتی که می خواهد این مسئله را ثابت کند. خیلی باید سندیتش محکم باشد. سند باید با دلالت تناسب داشته باشد. گاهی هم کسانی روایاتی جعل می کنند، وارد می کنند.

صادق طباطبایی در کتاب خاطراتش می نویسد: اول انقلاب که پیروز شد، در گنبد کاووس شرارتهایی واقع شد. شنیدند که شش مرد روحانی ریختند در حمام زنانه و چند زن را کشتند. یک زن هم حامله بود. سریع رفتند آنها را دستگیر کردند. طباطبایی می گوید، یکی از مردان روحانی را دیدم، او را شناختم. او قبلادر اروپا بود. جزء مارکسیستهای اسلامی بود. به او گفتم کی آخوند شدی؟ گفت: من الان هم مارکسیست هستم.  ما می خواستیم آخوندها را به مردم معرفی کنیم و به این کار هم افتخار می کنیم. البته اینها را سریع با هلی کوپتر به تهران آوردند. و طبق حکم دادگاه اعدام کردند.

همیشه یک عده به اسم دین علیه دین تبلیغات می کردند. این روایات هم جعلی و علیه دین و مغایر با قرآن است.

سؤال 14. آیا کسب اجازه برای هر بار خروج از منزل برای زن لازم است یا نه؟

پاسخ: اگر مثلا مرد موافق دانشگاه رفتن زنش است، موافق تدریس کردن زنش است، آیا باید هر روز زوجه اجازه بگیرد که من دانشگاه بروم یا نه؟ این که معقول نیست وقتی التزام بشود. التزام به لوازمش است. اصلش را که اجازه داد، فروع دنبالش است.

سؤال 15. سؤال آیا کسب اجازه از مرد، در موارد صله رحم (دیدن والدین) نیز تسرّی می یابد؟

پاسخ: در امر واجب نه. اما در امر غیر واجب چرا تسرّی دارد. یعنی امر واجب پیش آمد، باید اطاعت خدا را کند. و خلاف آن معصیت خدا می شود. آیا در معصیت خدا میشود اطاعت کرد؟« لا طاعة لمخلوق في معصية الخالق» مرد در معصیت خدا واجب الاطاعه نیست.

سؤال 16. آیا دیدار پدر و مادر بر زن جزء صله ارحام واجب است؟ آیا شوهر می تواند مانع ملاقات زن با پدر و مادرش شود؟

پاسخ: هر وقت پدر و مادر یک نیاز واجبی داشتند، که واجب فوت می شود، حاکم به زن اجازه می دهد. یعنی کسی نباید از این جواز سوء استفاده کند. (لا ضرر و لا ضرار). به مرد ضرر نرساند و مرد هم از این قانون سوء استفاده نکند.

سؤال 17. در مورد صله رحم فقه می گوید، اگر مرد اجازه ندهد، زن حق دیدن خانواده را ندارد و این مطلق آمده است. مقید بر امر واجب یا مستحب نشده . چه می فرمایید؟

پاسخ: وقتی می گوییم« لا طاعة لمخلوق في معصية الخالق» شامل شوهر می شود یا نه؟

شوهر هم یک مخلوق است. معصیت خالق که طاعت ندارد. اگر واجب شد امری اطاعت شوهر « لا طاعة لمخلوق في معصية الخالق» همه جا را می گیرد. یکی هم موارد زن و شوهر. اگر اطاعت خدا واجب شد، اطاعت شوهر در اینجا حالت معصیت پیدا می کند.

سؤال 18.  منظور از «جِهادُ المَرأَةِ حُسنُ التَّبَعُّلِ» چیست؟

چرا می گوییم «جِهادُ المَرأَةِ حُسنُ التَّبَعُّلِ». چرا نمی گوییم جهاد مرد هم خوب زن داری کردنش است. زیرا این اطاعت بسیار تلخ است. تلخی اش عینا تیر باران شدن در جهاد است. عینا شمشیر خوردن در جهاد است. همان ثوابهایی که مرد در حین تیر خوردن، قطعه قطعه شدن، در جهاد می برد، خداوند برای زن در خانه گذاشته است. نمی شود بدون سختی این ثواب را به زن دهند.علتش هم این است که ابلیس 6000 سال عبادت کرد. وقتی به او گفتند سجده بر آدم کن، نکرد. اگر سجده بر آدم کرده بود، این 6000 سالش هم مقبول واقع می شد. پس دو نوع عبادت داریم. عبادت 6000 ساله و عبادت سجده بر آدم. اطاعت زن از شوهر از نوع عبادت دومی است. اما رعایت کردن وظایف مرد برای همسرش، از نوع عبادت 6000 ساله.

«جِهادُ المَرأَةِ حُسنُ التَّبَعُّلِ» خیلی حرف دارد. 6000 سال عبادت، برای ابلیس راحت تر بود. از یک سجده برای آدم. خدا عبادت زن را در این قرار داد. اگر زنی به وظایف خودش عمل کند، مقامش از شوهرش خیلی بالاتر است. چون از نوع عبادت دوم (عبادت خاصه) است. عبادت اول عبادت عامه است. عبادت خاصه شرط متاخر قبولی عبادت عامه است. و سرنوشت انسان در عبادت دوم مشخص می شود نه در عبادت اول.

نماز، روزه، جهاد، حج، امر به معروف، نهی از منکر ... همه عبادت اول هستند. ولایت علی(ع) عبادت ثانی است. بعد از همه اینها این عبادت آمده است. به خاطر این که آن عبادات مقدمه این عبادت (ولایت) است. هزار کار می کنید تا کامل شود. وقتی به برق وصل می کنید، عبادت دوم است. انسان در ولایت امتحان می شود.

پس خدا برای مرد جهاد فی سبیل الله قرار داد. برای زن خانه داری (اعم از همسرداری، فرزندآوری، تربیت فرزند و ...) را قرار داد. خانه داری راحت تر از جهاد فی سبیل الله نیست. معادل جهاد فی سبیل الله است. پس توقع نداشته باشید خیلی آسان باشد.

سؤال 19. فرمایش شما در جواب کسانی که می گویند "مرد بر زن ولایت دارد" چیست؟ آیا اطاعت زن از مرد به معنای ولایت مرد بر زن است؟ بسیاری از بزرگان قائل به این هستند که «الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاء »[4] یعنی مرد در همه امور به زن ولایت دارد. نظر شما چیست؟

پاسخ: آیا مرد به تحت ولایتش می گوید، قربانت گردم، تصدقت شوم؟ این با ولایت با آن معنا که نمی سازد. پیامبر (ص) فرمودند:«خیرکم خیرکم لاهله و انا خیرکم باهله». بدون عشق بخواهی معنایش کنی بی روح است. شبیه چاقوی چاقوکشی می شود. اگر عشق بیاید تبدیل به چاقوی جراحی می شود.

آیا گاهی مریض عاشق دکترش نیست که می خواهد قلبش را جراحی کند. یا دکتر عاشق مریضش نیست که می خواهد قلبش را پاره کند. زن و مرد همینطورند. اول روحش را در نظر بگیرید. شما بی روحش می کنید. بعد ازش متنفر می شوید.

زنی که عشق به مرد ندارد، مورد بحثتون است. و مردی که عاشق زنش نیست، مورد بحث شماست. عشق را بیاورید تبدیل به چاقوی جراحی می شود. جراح، با جراحی بزرگترین خدمت را به مریض می کند.

 «خیرکم خیرکم لاهله و انا خیرکم باهله» یعنی رابطه عاشقانه، مرد عرضه داشته باشد زن را عاشق خودش کند، یا زن عرضه داشته باشد مرد را عاشق خودش کند. این عرضه توان است. حضرت خدیجه (س) توانسته بود این کار را بکند. پیامبر همیشه می گفت من عاشق حضرت خدیجه بودم. اختلاف سنی (حضرت25ساله و خدیجه بالای 40سال). خدیجه (س) خیلی متخلّق بوده اند. هیچ زنی نتوانسته جای خدیجه را پر کند. هر وقت اسم خدیجه می آمد قطره اشکی از چشم حضرت پایین می آمد.

اگر ولایت را ولایت عاشقانه بگیرید. مشکل برطرف می شود.

 ولایت قلدرانه نیست. چطور قلدری برای رضاشاه بد است، اما برای مردان خوب است. به رضا شاه می گوییم رضا قلدر. خوب طبیعتا وقتی رضا شاه قلدر بود، همه نسبت به زنشان قلدری می کردند. اما وقتی امام آمدند، همه نسبت به زنانشان مهربان می شوند. ولایت عاشقانه است. ولایت مانند رابطه امام راحل نسبت به خانمش.

سؤال 20. در مورد قوامیت مرد بر زن، آیا مسئله قوامیت مرد بر زن را در مسائل اجتماعی هم قبول دارید؟ یا قوامیت فقط در مسائل خانواده؟

پاسخ: مردان در قوامیت اجتماعی تحت قیومیت ولی زمانشان هستند یا نیستند؟ مردان هم در مسائل اجتماعی قیم می خواهند. وقتی مردان قیم می خواهند، چه فرقی می کند؟

«النبي أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِينَ من أَنْفُسِهِمْ بالمؤمنات». اگر این طور باشد که زنها نباید نماینده مجلس شوند. چون قانون وضع می کنند. در مسائل اجتماعی زن ومرد هر دو تحت سلسله مراتب ولایت هستند. به همین جهت گفتند،«هن مصدقات».

اینکه باید در قانونگذاری حضور داشته باشند، «ما یختص بهن» را ازش دفاع کند.

سؤال 21. اینکه فرمودید، مرد در روش قوامیت باید با محبت و جذب اینکار را بکند، اول باید ظرفیت ایجاد کند چگونه باید ظرفیت را ایجاد کند؟

پاسخ: همیشه پیامبر بعد از سفر به خانه حضرت فاطمه(س) وارد می شوند. یکبار به محض وارد شدن زود خارج شد. فاطمه به فکر افتاد، که دفعات قبل بیشتر توقف می کرد. پدرم پیامبر است. او تغییر نکرده آیا من تغییر کردم؟ فکر می کند ببیند چه چیزی تغییر کرده است. می بیند یک پرده جدید که زینت هم دارد، به خانه اضافه شده. پرده را جمع می کند می دهد به سلمان و می گوید این پرده را به پدر بدهید و بگویید فاطمه گفت، این را بفروشید و خرج مسلمانان صفه کنید.

اینکه آمدند و توقف نکردند و رفتند. این ظرفیت سازی است. وقتی فاطمه اطاعت کرد، گفت، «فداها ابوها». اول سرد می گیرد تا او بیدار شود. بعد با او گرم می گیرد. یعنی فتیله محبت را بالا و پایین بکشد، مدیریت کند. محبت ولو نباشد.

ای کاش در کارمان ظرفیت سازی می کردیم. مثلا در حضور و غیاب کردن. یعنی ظرفیت سازی که بچه بفهمد، باید درس بخوانم. همین که فهمید حضور و غیاب را تعطیل کن. اگر تعطیل کردی، عشق به درس می ماند. اگر تعطیل نکردی حالت اجباری می شود. از شما سؤال می کنم، چه طلبه، چه دانشجو، چه کودکستان، ... اگر اعلام شود فردا تعطیل است، یک نفر هست که عزا بگیرد؟ همه جشن می گیرند.

وقتی طرف فهمید که کار لازم است، باید ولش کنیم. که با عشق خودش بیاید. مثل اینکه در ساختمان شمعک می زنیم، الوار بندی می کنیم، میل گرد می زنیم، بعد بتن ریزی می کنیم. وقتی سقف خودش را گرفت، باید شمعک را بردارید. نه اینکه شمعک از اول کودکستان تا آخر دانشگاه می گذارید، نتیجه اش چه می شود؟ حالت اجباری و الزامی پیدا می کند.

 مسائل فقهی درست است. اما روح ازدواج محبت را می طلبد. با این قواعد فقهی باید اصل ازدواج منعقد شود. بعد از منعقد شدن باید با محبت اداره شود. قوامیتی که از محبت باشد، عاشقانه است.

 در ذهن می آید، آیا قوامیت باید به معنای الّا و لابد باشد؟ نه اینطور نیست قوامیت می تواند عاشقانه باشد. آن که قوامیت را اینطور می بیند، چاقوی جراحی را با چاقوی چاقوکشی اشتباه می گیرد. آنچه در اسلام آمده است، چاقوی جراحی است، نه چاقوکشی و زور گرفتن.

سؤال 22. در به جا آوردن وظایف خانه داری، چقدر دیده شدن زنان توسط مرد را لحاظ کنیم؟ این که مرد رنج و سختی کار را نمی بیند، زنان را آزار می دهد.

پاسخ: حق هم دارید. مرد باید اینها را ببیند. باید خودش را جای زن بگذارد. اینطور نیست که هر مردی را الگوی اسلام قرار دهید. امام را الگو قرار دهید. همین اندازه که می گویند، « فَإِنَّ الْمَرْأَةَ رَیْحَانَةٌ، لَیْسَتْ بِقَهْرَمَانَة».امام جهت کمک برای خانمش خادم گرفته بود. حالا زن کار خانه را می کند. مرد باید این حق را برای زن قائل شود. اگر قائل شد حقش را ادا کرد. اگر نشد حقش را ادا نکرد. اگر بخواهیم واقعیت را ببینیم، باید خیلی از مسائل را عوض کنیم تا زن و شوهر مسلمانی باشیم.

سؤال 23. در تفاسیر گفته شده که زنی که سرکش باشد و از وظایف همسری خودداری کند، نه اینکه مرتکب فحشا شده.

پاسخ: بهتر باید دید روایات را. گاهی بعضی چیزها را به کنایه می گویند. اصلا ریشه نشوز را پیدا کنید.

سؤال 24. در بعضی خانواده ها به طور واضح خانم خانه عاقل تر و دور اندیش تر است. آیا باز هم در همه امور باید اطاعت از همسرکند؟

پاسخ: آن یک حکم دیگر دارد، اصلش را بر این گذاشته که اول کفو باشد موقع انتخاب. زن عاقل باید مرد عاقل انتخاب کند. اگر به آن عاقلی نیست، اقلاً اخلاق داشته باشد. چرا؟ چون بنای خانه بر اساس بگو مگو نیست. باید وحدت حاکم باشد. وحدت بدون قول فصل امکان پذیر نیست. وگرنه همه اش می شود دعوا. باید یک نفر رئیس باشد، والا اگر ارشدیت نباشد خانه جهنم است. طبیعتا هم زنی که عاقلتر است. مرد با او مشورت می کند. چرا؟ چون خیرش در این است.

« وشاوروهن وخالفوهن». در روایت آمده است. اما بیشتر مربوط به زنانی است که لشکرکشی می کنند. کسی که لشکرکشی می کند، معلوم است در خانه چه می کند.

بیشتر حضرت می خواست بگوید مثل زن ابو سفیان نباشند که جلو همه مردان ابوسفیان را سبک می کرد. ابوسفیان رئیس همه بود و رئیس ابوسفیان هم زنش هند بود. فحش به ابوسفیان می داد. زنهایی که به مردانشان فحاشی می کردند، ذلیلشان می کنند.

تاریخ را بخوانید. خیلی مسائل برایتان روشن می شود.

در خاتمه من معتقدم تا مسائل انسانی حل نشود، انسان تعریف نشود، راه کمال تعریف نشود، الگویی به دست انسان نمی دهد که بیاید در این جزئیات تصمیم گیری کند. همه اینها در علوم انسانی است.

 بسیاری این واژه ضرب را هم که می بینید مانند چاقو جراح، و چاقو چاقوکش. دو نوع است.

ضرب در آیه از نوع چاقوی جراحی است که به مرد می دهند، نه از نوع چاقوکشی. فرق بین چاقوکشی و جراحی همین است. جراحی به فرمان فطرت صورت می گیرد. اما چاقوکشی به فرمان طبیعت صورت می گیرد. تا طبیعت و فطرت از هم جدا نشود. شما نمی توانید آنها را تفکیک کنید. در ذهنتان زشتی های و بدی های چاقوکشی می آید.

اینکه گفته شوهر انجام دهد، از نوع جراحی دکتر جراح است. نه از نوع چاقو کشی، چاقو کش. ممکن است جراح خیلی بیشتر از چاقوکش هم چاقویش را فرو کند. ممکن است ترقوه را بشکافد. ممکن است قلب را بیرون بیاورد. ممکن است رگ پا را در بیاورد. اما همه اینها برای درمان است.

از سؤالات برمی آید که همه جا انسان طبیعت را می بیند. در حالی که بحث در انسان فطرت است. حالا در آینده ان شاءلله که بحث فطرت و طبیعت را بکنم اینها روشن می شود.

 



[1] نساء 20، و اگر خواستيد همسرى [ديگر] به جاى همسر [پيشين خود] ستانيد و به يكى از آنان مال فراوانى داده باشيد چيزى از او پس مگيريد آيا مى‏خواهيد آن [مال] را به بهتان و گناه آشكار بگيريد.

[2] نساء 21، و چگونه آن [مهر] را مى‏ستانيد با آنكه از يكديگر كام گرفته‏ايد و آنان از شما پيمانى استوار گرفته‏اند.

[3] بقره 228، و مانند همان [وظايفى] كه بر عهده زنان است به طور شايسته به نفع آنان [بر عهده مردان] است .

[4]نساء 34. مردان سرپرست زنانند.

لینک ثابت

نوشته شده در ساعت 19:20 توسط درّی

ادامه سوالات از آیت الله حایری

یکشنبه دوازدهم بهمن ۱۳۹۳

سؤال 3. تنبیه زن ناشزه از باب تعزیر است یا تادیب؟

پاسخ: تعزیر دست حاکم است. حدّ هم دست حاکم است. شوهر که حاکم نیست. شوهر زمینه ادب را فراهم می کند. پس از باب تادیب است.

سؤال 4. آیا تنبیه زن ناشزه باعث تحکیم خانواده می شود یا بالعکس؟

پاسخ: در صورتیکه تنبیه موجب تزلزل خانواده شود، خیر. اما اگر موجب تحکیم خانواده شود، بله. (طبق مطالب قبلی آمده). حکم، تابع غایات و نتایج آن است. مسئله، مسئله تحکیم خانواده است. گاهی با محبت بیشتر زن دلباخته شوهر می شود. و تمام مسائل احتمالی برطرف می شود و مشکلات حل می شود.

سؤال 5. آیا حکم ضرب باعث سوء استفاده مردان فرصت طلب  و زورگو نمی شود؟

پاسخ: وقتی کسی می خواهد از امری سوء استفاده کند، خدا برای کنترل او راه گذاشته است. و مجازات تعیین کرده است. آن کسی که برای مرد حق گذاشته ، برای سوء استفاده از حق هم مجازات گذاشته است.

سؤال 6. اگر کسی (زوج) از قانون ضرب سوء استفاده کند، چگونه مجازات می شود؟

پاسخ: می شود ضرار و حاکم با او برخورد می کند.

سؤال 7.  آیا این حکم بهانه ای به دست مردان فرصت طلب نمی دهد که به هر بهانه ای زنان را بزنند؟

پاسخ: در زمان پیامبرکسی به بهانه اینکه می خواهد به نخلش در خانه همسایه سرکشی کند. بدون اجازه رفت و آمد می کرد. مرد انصاری زندگی برایش جهنم می شود و خیلی ناراحت می شود. چون صاحب نخل از حقش سوء استفاده می کند، (حق مالکیت) انصاری شکایتش را به پیامبر (ص) ابراز می کند. پیامبر (ص) به صاحب نخل می فرماید: بیا نخلت را بفروش. می گوید: نه من ثمرش را می خواهم.  پیامبر می فرماید: «من در بهشت ، برای تو 1نخل یا 10 تا و یا 100 تا نخل بهشتی ضمانت می کنم.»  صاحب نخل می گوید: خرمایش برای من بهتر از 100 نخل بهشتی است. حضرت به صاحبخانه (انصاری) می گوید: برو نخلش را از ریشه دربیاور بینداز جلویش. «فانه لاضرر و لا ضرار». نه ضرری برای صاحب نخل است و نه این که به این بهانه بخواهد اذیت کند. ما ریشه اش را می کنیم. نفرمودند پولش، دیه اش را به او بدهد. گفتند برو درخت را بکن بینداز جلویش. نه به کسی ضرر می زنیم و نه اجازه می دهیم کسی ضررش را بهانه قرار دهد، برای اینکه به دیگری اضرار کند. قبول داریم سوء استفاده از قانون ضرار است.  

یعنی در هر موردی، حکمی اگر کسی خواست از آیه مسئله ضرب سوء استفاده کند ریشه اش را می کنیم.

سؤال 8. آیا برای مردان هم ناشزه بودن مطرح است، حکم فقهی هم دارد؟

پاسخ: اگر مردی بخواهد با زن دیگری رابطه برقرار کند حتی تا حکم اعدام هم می تواند اجرا شود. اگر متأهل باشد که حکم زنای محصنه می شود.

سؤال 9. آیا برای مردان ناشزه هم حکم تنبیه است؟

پاسخ: بله مردی که بخواهد با زن مرد دیگری رابطه برقرار کند، تنبیهات سخت تری دارد. همین مجازات ها را دارد.

سؤال 10.  اینکه فرمودید مورد ضرب در مورد فحشاء است که زن مرتکب می شود، در تفاسیر موجود نیست. دلیل فرمایش شما چیست؟

پاسخ: نشوز است، یعنی بی رغبتی. نگفتم مرتکب فحشاء شده، گفتم احتمالش ممکن است، در این رابطه باشد. یعنی دارد زمینه سازی می کند. قبل از اسلام این مسائل خیلی عادی بود. شعر شعرا عموما ناظر به این است که دست زن مردم را می گرفتند.(امرا القیس شاعر این حرفها را می زند.) شارع می خواهد جلو این را بگیرد.

لینک ثابت

نوشته شده در ساعت 19:19 توسط درّی

دومین نشست با موضوع زنان

یکشنبه دوازدهم بهمن ۱۳۹۳

بسم الله الرحمن الرحیم

دومین نشست کانون فرهنگی بانو مجتهده امین با حضور اساتید حوزه و دانشگاه در محضر آیت الله حائری شیرازی در تاریخ 8/10/93 با موضوع «زن در اسلام» در مسجد امیرالمؤمنین برگزار شد. در این جلسه ایشان به سؤالات اساتید پاسخ فرمودند.

سؤال1.  آیا امر به ضرب در آیه شریفه 34 سوره نساء« فَعِظُوهُنَّ وَاهْجُرُوهُنَّ فِي الْمَضَاجِعِ وَاضْرِبُوهُنَّ»[1] امر مولوی است که اگر زوجه اطاعت نکند به کیفر دچار خواهد شد؟

پاسخ: برادران یوسف که میخواستند یوسف را بکشند. «إِذْ قَالُواْ لَيُوسُفُ وَأَخُوهُ أَحَبُّ إِلَى أَبِينَا مِنَّا وَنَحْنُ عُصْبَةٌ إِنَّ أَبَانَا لَفِي ضَلاَلٍ مُّبِينٍ»[2]

آنها گفتند که، یوسف و برادرش پیش پدر عزیزترند. در حالی که همه کاره خودمان هستیم. « إِنَّ أَبَانَا لَفِي ضَلاَلٍ مُّبِينٍ»پدر نمیداند چه کار می کند.

 « اُقْتُلُواْ يُوسُفَ أَوِ اطْرَحُوهُ أَرْضًا يَخْلُ لَكُمْ وَجْهُ أَبِيكُمْ »[3] پس یوسف را بکشید یا بیندازید در بیابانی، که فقط خودتان و پدر می مانید و کسی مزاحمتان نیست. « وَتَكُونُواْ مِن بَعْدِهِ قَوْمًا صَالِحِينَ »[4] بعدش هم توبه می کنید و آدم صالحی می شوید.

« قَالَ قَآئِلٌ مَّنْهُمْ لاَ تَقْتُلُواْ يُوسُفَ وَأَلْقُوهُ فِي غَيَابَةِ الْجُبِّ يَلْتَقِطْهُ بَعْضُ السَّيَّارَةِ إِن كُنتُمْ فَاعِلِينَ»[5]

گوینده ای از اینها (یکی از برادران) گفت، یوسف را نکشید و بگذارید در سکوی چاه. بعد اینها (مسافران) که می خواهند آب را بکشند، دلو را می اندازند، یوسف هم همراه آن بیرون می آید.

حالا سؤال اینجاست. آیا ایشان(این برادر) در انداختن یوسف به چاه شریک شده ؟ یا در نجات یوسف؟ برادران می خواستند یوسف را بکشند، اما اوگفت نکشید. بگذارید ببرندش تا خونش پای شما نیفتد. آیا این برادر در چاه انداختن یوسف شریک شده؟ یا در نجات یوسف؟

سؤال2. هدف در این آیه چیست؟ « فَعِظُوهُنَّ وَاهْجُرُوهُنَّ فِي الْمَضَاجِعِ وَاضْرِبُوهُنَّ»[6]

ظاهرا آیه در مورد رفیق داشتن است(شروع انحراف) نه نافرمانی مطلق (زن از شوهر در همه موارد). این یک امر ویژه است. مجازات روابط نامشروع خیلی بدتر از این است. می خواهد جلو مقدماتش را بگیرد که به آن مرحله نرسد. واضربوهن از نوع،

ســرچــشـمـه شـایـد گـرفـتــن بــه بــیـل          چـو پـر شـد نـشـایـد گـذشـتـن بـه پـیـل

این شیوه و راهکار برای جلوگیری از طلاق است. یعنی ازدواج را حفظ کنید. گاهی زن و مرد بچه دارند، از هم جدا می شوند. خیلی مصیبت واقع می شود. می گوید اگر درمانش این است، که این روش بهتر از جدایی است. اگر هم درمان نمی کند که اصلا موردی ندارد انجام شود. مگر امامان ما، بزرگان ما زنانشان را می زدند؟ نه.

 می گوید، اگر درمانش اینه که جلوی طلاق را بگیرد و به خانواده برگردد. تازه درمانش مرحله به مرحله است. یعنی اگر نشوز با موعظه درمان می شود، فقط با موعظه. اگر در مرحله اول موعظه موفق نشد، در مرحله دوم با قهر درمان می شود، با قهر. و اگر نتیجه گرفته نشد، به مرحله سوم(واضربوهن) می رسد. در صورتی که امیدی نباشد به خانواده برگردد، انجام ندهید.  خلاصه در هر مرحله ای که درمان شد، همان مرحله کفایت می کند.

چقدر زنها به خاطر روابط نامشروع توسط شوهرانشان کشته شدند. حالا بعد هم حتی مرد اعدام شده باشد، مسئله ای را حل نمی کند. درد بدی است. آیه می گوید: اگر از این راه درمان می شود واضربوهن. منظور نافرمانی مطلق زن از شوهر نیست. برنامه ای دنبالش است. همیشه زنانی که شوهر دارند و رابطه نامشروع هم با غیر دارند، در نا امنی زندگی می کنند، زیرا دائم در خوف برملا شدن این مسائل هستند. اگر سرچشمه و جلویش را بگیرند بهتر است.

اگر زوج، موردی را که امکان دارد با این شیوه (3مرحله موعظه، هجر، ضرب) درمان شود انجام نداد، تا اینکه اتفاق افتاد، خوب با این زن چگونه می تواند زندگی کند؟ وقتی فهمید که او رابطه دارد، کار خرابتر شده است. ضرب هم نباید به حد سرخ شدن برسد که ملتزم دیه باشد. پس موردش این است که آن درد بی درمان پیش آمده، می خواهد با این درمان کند.اگر با این کار، درمان نمی شود و بدتر می شود. اینجا مسئله متفاوت است، آیه ناظر به شرایطی است که این کار اثر درمانی دارد. نه اینکه زمینه جدایی را فراهم کند.



[1] نساء 34.

[2] یوسف 8، هنگامى كه [برادران او] گفتند يوسف و برادرش نزد پدرمان از ما كه جمعى نيرومند هستيم دوست‏داشتنى‏ترند قطعا پدر ما در گمراهى آشكارى است.

[3] یوسف 9، [يكى گفت] يوسف را بكشيد يا او را به سرزمينى بيندازيد تا توجه پدرتان معطوف شما گردد.

[4] یوسف 9، و پس از او مردمى شايسته باشيد.

[5] یوسف 10، گوينده‏اى از ميان آنان گفت‏يوسف را مكشيد اگر كارى مى‏كنيد او را در نهانخانه چاه بيفكنيد تا برخى از مسافران او را برگيرند.

[6] نساء 34.

لینک ثابت

نوشته شده در ساعت 19:17 توسط درّی

سوره نساءء در مخزن العرفان

شنبه بیستم دی ۱۳۹۳

       مسائل موجود در سوره نساء

     بانو امین (ره) می فرمایند : سوره نساء به طور کلی راجع به احكام و قوانين  وحقوق اجتماعى است  مسائلی از قبیل مسائل مربوط به سرپرستی ایتام ، ارث و قانون زناشوئى .

1)      در ابتدای سوره با خصوصيت ذكر تقوى و اشاره به صفت ربوبيت حق تعالى نكته‏ئى را كه به راهنمائى زندگى و اجتماعى بشر مربوط است، اشاره می کند. و به اين وسيله سعادت افراد را در پرتو عمل به قانون الهى را گوشزد می نماید.

به نظر می آید بانو به مسئله مهمی که قرآن اشاره کرده و آن اینکه تقوا اساس زندگی فردی و خانوادگی و اجتماعی است ، توجه نموده و آن را به عنوان نکته مهمی اشاره کرده اند.

ودومین مسئله توجه به امور تکوینی زن و شبهاتی است که در مورد خلقت زنان بیان شده است. و ایشان یادآور می شوند از این جهت زن و مرد هیچ تفاوتی ندارند و خلقت هر دو از یک ماده است.

2)       اولین مسئله مربوط  به زنان :: درباره خلقت زن که خدای تعالى حواء را از بقيّه طينت آدم آفريد و علت آن را بانو چنین بیان می دارد که : زيرا كه زن و مرد هر دو انسانند و بايد از يك ماده آفريده شده باشند و بيان فرموده كه اولا آدم و حواء را از حقيقت وحدانى آفريده بدون آن كه از نوع ديگرى گرفته شده باشد و در ثانى تمام افراد اين نوع واحد را بدون مدخليت چيز ديگرى و جهت ديگرى كه بآن ضميمه گردد منتشر گردانيده و اين كمال قدرت خود و جامعيت آدم و منفرد بودن نوع بشر را در كمال ميرساند و اينكه افراد بشر مرتبط بهم و هر يك ديگرى را در تحصيل كمالات و رفع احتياجات كمك مي نمايند اگر بين افراد به هم پيوستگى و اتحاد پديد گردد ديگر محتاج به معاون خارجى نمي باشند. پس اولین مسئله درباره قانون تکوین است و بانو بیان این که حوا از دنده چپ آدم آفریده شده باشند را رد می کنند.

اما مطلب بعدی که یک مطلب اجتماعی و مهم است رسیدگی به امور ایتام است . این امر یک مسئله تربیتی است و همان اصلی است که خداوند دراین سوره به آن اهتمام دارد به همین دلیل در آیه اول از لفظ ربکم استفاده می کند . از آ نجا که بشر با تقوا جانشین خداوند بر روی زمین است با رعایت مسئله تقوا و عدالت می تواند امور بعضی انسانهای دیگر را بر عهده گیرد و آن بعضی انسانها ایتامی هستند که به دلایل صغر و کم سنی  و یا نبود سرپرست و مربی بعضی امور را فرا نگرفته و در حد سفاهت تدبیر امور خود را برعهده ندارند لذا دستور خداوند بر عهده گرفتن امورات آنان توسط افراد شایسته و توانمند است که بتوانند عادلانه امورات آنان را به دست گیرند. این قضیه هم مربوط به ایتام مذکر و هم مونث است اما از آن جا که غالبا در آن زمان سرپرستی ایتام مونث بحث محرمیت را هم پیش می آورده تمایل این افراد را به ازدواج با ایشان برمی انگیخته که در این هنگام خداوند گوشزد می کند که اگر قصد ازدواج با آنان را دارید باید با آنان با عدالت رفتار کنید چرا که آنان به دلیل احساسی و مسائل دیگر ضربه خورده اند و به دلایل دیگر نباید فشار روحی به آنان وارد شود. اگر خوف دارید و احتمال می دهید که نمی توانید حق آنان را ادا کنید از زنان عادی دیگر همسر برگزینید .یکی، دو تا ، یا سه و چهارتا و نه بیشتر اگرچه منظور این نیست که می توانید حق آنها را ضایع کنید ؛خیر مال آنها و مهرآنها را بپردازید و اگر بیش از دو همسر انتخاب کردید بین آنها هم به عدالت رفتار کنید.

اینجاست که بانو مطلب بعدی را اشاره می کنند:

3)      اشاره به اين كه اگر بر نفس خود مطمئن نيستيد كه بتوانيد در باره دختران يتيم مراعات عدالت نمائيد و حق آنها را بدهيد از نكاح كردن با آنها خوددارى كنيد و از زنهاى ديگر دو تا و سه تا و چهار عدد بگيريد.

 

بانو می فرمایند خداوند در  آيات  بعد راجع به سه مطلب كه از بزرگترين و عمومی ‏ترين قوانين جامعه بشرى به شمار مي رود و تمدّن مدنى و اصلاح بين جمعيات منوط به عدالت و ميانه روى است طرح ريزى نموده و مسلمانان را موظف بر اجراء آن مي دارد

دانشمندان مي دانند كه به قدرى اين سه قانون كه يكى قانون زناشوئى و ديگر قانون ارث و سوم راجع به ايتام روى ميزان حكم عقل و منطق استوار گرديده كه اگر نبود مگر همين سه قانون بر حقانيت و كامل بودن دين اسلام كافى بود .

 نيز راجع به تعدّد زوجات باز دستور مي دهد كه در جائي كه نتوانيد بين زنها به عدالت عمل نمايد به يكى يا به كنيزى كه در تصرف شما است قناعت كنيد و اين عمل براى شما بهتر است كه عيال مند شويد و نتوانيد از نفقه آنها برآئيد و منجر به اين گردد كه حق بعضى ضايع گردد.

اعراب متکبر زن را كه ضعيف‏تر از مرد مي پنداشتند و مردها را قوى و نيرومند مي دانستند هيچ حقّى براى زن قائل نبودند و هيچ شرائطى در باره زن اجراء نمى‏كردند ظاهرا حتى اگر مهرى در ابتداء براى او قرار مي دادند آن را بر خود مباح مي دانستند و از ارث پدر و مادر و اقرباء او را محروم مي كردند. ين است كه آيه حكم فرموده و به مردها دستور داده كه شما حق نداريد كه به تعدّى ظالمانه حقوق زنها را بگيريد مگر زنى كه به طيب خاطر خواست چيزى به شوهرش ببخشد یا بدهد .

 

برطرف کردن شبهه

این آیات درباره ایتام که نیاز به سرپرستی دارند صحبت می کند و سپس ما بین حکم ایتام  حکم نحله و مهریه زنان بیان می شود و سپس در مورد سفیهان مطلب می آید که نباید با بی تقوایی مال آنها خورده شود و حق آنها ضایع گردد.همانطور که نباید حق یتیمان در اموالشان و حق زنان ضایع شود  از آنجا که در این آیات بحثی ازسرپرستی ایتام و در چند آیه بعد درباره سرپرستی زنان،  صحبت می شود به نظر می آید در این آیات قیاسی درباره آن دو قشرشده  و مخاطبین کج فهم را دچار شبهه ای می کند  و آن این که اگر یتیمان نابالغ در امور رسیدگی به خود و نگهداری اموال خود محتاج فردی سرپرست هستند و به دلیل کم خردی و سفاهت تا زمانی که به حد بلوغ برسند و آزمایش شوند که عقل و تدبیری برای معاش و گذران زندگی خود پیدا کرده اند باید سرپرستی داشته باشند آیا زنان هم که در آیه قوامیت اشاره به داشتن سرپرستی برای آنان شده است آیا همان سفاهت ایتام را دارند؟

 

آيامنظور از سفيهان زنانند؟

بانو روایتی را متذکر می شوند.:از انس بن مالك روايت شده كه گفته زنى سياه با جرئت در گفتار و با نمك آمد نزد رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و سلّم آمد و گفت پدر و مادرم فداى تو اى رسول اللّه [ص‏] در باره ما خير و خوبى بگو. به من رسيده كه تو تمام شرها و بديها را در باره ما ميگوئى، پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم فرمود در باره شما چه گفته‏ام؟

 آن زن گفت ما را سفيهان ناميده‏ئى، رسول [ص‏] گفت خدا در قرآن شما را سفهاء ناميده ؟ آن زن گفت ما را نواقص گفته‏ئى، پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم گفت بس است نقصان شما را كه در هر ماه پنج روز نميتوانيد نماز بخوانيد (يعنى ايّام حيض)

پس از آن رسول صلى اللّه عليه و آله فرمود آيا بس نيست يكى از شما را اينكه وقتى حامله ميشود اجر مرابط دارد (مرابط كسى را گويند كه در سر حد مسلمانان ايستاده كه دشمن وارد نشود) و وقتى كه زائيد مثل كسى ميباشد كه در راه خدا كشته شده و چون شيردهد به هر جرعه براى وى مثل آزاد كردن بنده‏ئى از اولاد اسماعيل مي باشد، و چون براى شير دادن بچه از خواب بيدار شود به هر بيدارى براى او است از ثواب مثل آزاد كردن بنده‏ئى از اولاد اسماعيل.

و اين ثوابها براى زنهاى مؤمنات به شرط خشوع و فروتنی و صبری است كه در خانه خود کرده و كفران نمي كنند و تكليف دشوار به شوهر خود نمي كنند.

انس گفت آن زن سياه گفت چه بسيار فضيلتى است آنچه گفتى اگر نبود آنچه در عقب او است از شرط.

يعنى كفران زندگى با شوهر و تكليف ننمودن او را به امر دشوار.

بانو برای این مطلب که منظور از سفیهان زنان نیستند گفتاری را از تفسیر محمع البیان  بیان می دارد:

آيه عام است و شامل مي گردد هر سفيهى را از صبى يا مجنون يا كسيكه محجور باشد و قريب اين قول است آنچه از ابى عبد اللّه عليه السّلام روايت شده كه سفيه شارب الخمر است و كسانيكه جارى مجراى او مي باشند، و اين قول اولى است زيرا كه آيه عام است. ‏و از كنز العرفان گفته تخصيص دادن سفهاء را به زنها يا اولاد يا يتيمى كه مالش در دست ولىّ او باشد عدول نمودن از ظاهر و خارج گرديدن از حقيقت است و تخصيص عموم بر خلاف اصل است.

و ديگر سفيه در عرف فقهاء كسى را گويند كه اموال خود را در غير اغراض صحيح صرف كند و چنين كسى مستوجب حجر است و هر كسى متّصف به سفاهت باشد داخل آيه است خواه زن باشد يا مرد خواه اولاد بالغ باشد يا غير بالغ.

 

آیات ارث

در جاهليت چنين بود كه به زنان و كودكان ميراث نمي دادند مي گفتند مال را بايد به كسى داد كه جنگ كند و غنيمت آرد خداى تعالى اين آيه را فرستاد.

آیات استشهاد برای فحشا

احتمال دارد علت بیان این آیات و استشهاد برای اثبات فحشا از این جا سرچشمه بگیرد با این بیان: اگرشما مردان بی تقوایی به خرج دهید و از طرفی چشمداشتی به اموال زنان داشته باشید کارتان به جایی می رسد که به آنان تهمت فحشا و زنا میدهید تا آنان را از خود برانید و اموال آنان را به چنگ درآورید حال آن که برای اثبات آن باید شاهد بیاورید

پس از بيان احكام ارث و طبقات ارث برندگان شروع نموده به بيان حكم زن فاحشه و به مردهاى مؤمنين دستور فرموده كه هرگاه زنى از زنان شما يعنى شوهرداران زنا داد پس اى حكّام شريعت، طلب شاهد كنيد بر كار آنها پس اگر به شرائط مقرّره شهادت دادند پس چنين زنى را در خانه نگاه داريد يعنى او را در خانه حبس كنيد تا بميرد يا خدا راه خلاصى بر وى باز كند كه از حبس نجات يابد. وراه خلاصي رابعدا حضرت فرمود

اگر مرد بیزن و زن بى‏

شوهر زنا كردند بايد هر يك را يك صد تازيانه حدّ بزنند و اگر مرد زن‏دار و زن شوهردار زناى محصنه كنند حدّ آنها صد تازيانه و رجم است، و ظاهرا حكم اول كه حبس زن زناكار باشد نسخ شده و به جاى آن حكم حدّ بر غير محصنه و رجم بر محصنه آمده و حكم اشهاد و استشهاد باقى مانده است.

آن چه اسلام از سنّت زشت جاهلیت منع مي كند اين است كه فرموده آنها را به طريق ارث نگيريد در صورتى كه آنها كراهت داشته باشند به قولى او را نگاه مي داشتند تا بميرد، و به قولى آنها را نگاه می داشتند براى اين كه از آنها با عدم رضايتشان ارث ببرند، و بعضى از مردها به زنش اذيّت مي نمود تا اين كه مالش را بدهد.

محارم

علت بیان محارم در این قسمت برای سلسله وار کردن مباحث به جهت بیان احکام ازدواج و جلوگیری از فحشا در ارتباط گیری با محارم است

و در آيه هفت نوع از زنان را از جهت نسب حكم به حرمت نموده و هفت نوع از جهت سبب.

هفت نوع كه از جهت نسب حرامند:

1-            امّهات: مادرها و آنچه بالا رود يعنى مادر مادر و مادر پدر از جهت پدر يا مادر.

2-            دخترها و هر چه پائين آيد از نواده‏ها.

3-            خواهرها.

4-            دخترهاى خواهرها چه خواهرهاى ابوينى باشند يا امّى يا ابى كه عقد تمام آنها حرام است.

5-            عمّه‏ها آنهم عمّه پدر و مادر هر چه بالا رود.

6-            خاله‏ها آنهم هر چه بالا رود.

7-            دختران برادرها و دختران خواهرها آنهم هر چه پائين آيد.

و هفت قسم ديگر از زنهائى كه ازدواج با آنها از جهت سبب حرام است .

1-       مادرهاى رضاعى كه شارع مقدّس رضاع را در حرمت به منزله نسب قرار   

         داده است.

2-            خواهر رضاعى

3-            ربائب يعنى دخترهائى كه در ضمانت و تربيت شمايند.(دختر همسر)

4-            عروس

5-           جمع بين دو خواهر

6-         مادر همسر

7-        ملک یمیین

 

پس از آن احکام متعه، سقط جنين  وکشتن اولاد که از مسائل حقوقی و اجتماعی است مطرح می گردد.

الرِّجالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّساءِ بِما فَضَّلَ اللَّهُ بعضکم علی بعض

بانو میفرمایند: (قيم) كسى را گويند كه مهم كس ديگر را انجام دهد، و قيّام صيغه مبالغه است، و فضل فزونى بعضى است نسبت به بعض ديگر بانو می فرمایند : غالبا و طبیعتا هم در تدبير و هم در نيرومندى و تحمّل شدائد مردها بر اغلب زنها فزونى دارند .

 اولا هم دانشمندان گفته‏اند و هم به تجربه معلوم شده زندگانى زنها احساسى و عاطفى است و بر نازك‏كارى و ظرافت تكيه دارد

 از طرفی از جهت انفاق مردها بر زنها و مهر و خصوصيات فوق الذکر خداى تعالى مردها را در اين جهات بر زنها فضيلت داده و بايد دانست كه اين فضيلت و برترى مردها بر زنها از جهت قوّت عقلى و نيروى بدنى به طور كلّى بر كلّى است نه به طور شمول بر تمام افراد زيرا چنانچه معلوم است خيلى از زنهائى بوده و هستند كه در تدبير و عقل بلكه در قواى بدنى بر بعضى از مردها فضيلت دارند.

فضیلت زنها بر هم

پس از بيان فضيلت مردها بر زنها ظاهرا آيه در مقام بيان فضيلت زنها برآمده كه فضيلت زنها در چيست؟ و شايد مي خواهد خاطر نشان كند كه همين طورى كه مردها را بر زنها براى آن جهاتى كه بعضى از مردها را فضيلت داده بر بعض از زنها همين طور بعضى زنها را نيز بر بعض ديگر آنها فزونى داده و فضيلت زن در اين صفاتى است كه بعضى از آنها در آيه بيان شده:

1-      (صالحات) زنهاى صالح و شايسته 2- (قانِتاتٌ) قنوت بمعنى اطاعت و خضوع دائمى است 3- (حافِظاتٌ لِلْغَيْبِ) يعنى حفظ مي كنند خودشان و عورتشان را در حال غائب بودن ازواجشان.

نشوز

مقصود ازنشوز ابذاء و معصيت و اذيت كردن به زوج و اهل او مي باشد يعنى مگر وقتى كه بد خلقى و ناسازگارى و مخالفت از طرف زن باشد كه در چنين موقعى مردها در طلب خلع و سخت گيرى با زنها معذورند  مگر وقتى كه از زن فاحشه‏ئى يعنى عمل زنا صادر گردد. و گرنه باید( عاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ) و آن وسعت دادن در نفقه و مدارا نمودن با اوست.

پس نشوز به معنى سرپيچى از اطاعت شوهر است از روى تكبّر و به دلالت (تَخافُونَ) ظهور علائم و آثار آنست. و براى جلوگيرى از تمكين نكردن زن از شوهرش خداى تعالى به مردها به سه عمل دستور مي دهد كه به ترتيب براى علاج نشوز زن عمل نمايند و ظاهرا اين حكم ارشادى است نه مولوى كه به طور وجوب و لزوم باشد كه وقتى علائم ظهور نشوز زن خود را ديد به سه علاج دست بزند :

1-      (فَعِظُوهُنَّ) او را موعظه و نصيحت كنيد

2-      (وَ اهْجُرُوهُنَّ فِي الْمَضاجِعِ) اگر موعظه سودى نبخشيد از بستر او دورى نمائيد.

3-      اگر اين دو عمل فائده نبخشيد (وَ اضْرِبُوهُنَّ) موقع آن ميرسد كه او را بزنيد.

آيه پس از حكم ارشادى براى جلوگيرى از نشوز زن از آن سه عمل هر يك پس از ديگرى فرموده پس اگر زن تمكين نمود ديگر هيچ ستم بر او روا نداريد اشاره به اين كه قوّت و برومندى شما مردها سبب نشود كه به خود مغرور گرديد. هرگاه براى اصلاح بين زن و شوهر به اين اموري كه در آيات بالا تعيين كرد كافى نشد و ترسيديد جدائى و دشمنى بين زن و شوهر از اين جهات يا به جهات ديگر توليد گردد در اين مورد بايد بين آنها داورى شود به اين طور كه (حَكَماً مِنْ أَهْلِهِ) داورى از كسان مرد (وَ حَكَماً مِنْ أَهْلِها) و داورى از طرف زن و هر يك حكم را تفويض به او بنمايند اگر واقعا آنها اراده اصلاح دارند خداوند بين آنها اتفاق و دوستى ايجاد مي نمايد.

آيه اشاره به اين است كه بدانيد سبب لمّى تمام امور خدا است و اراده و خواست او غالب و حاكم بر امور است بايد تمام امور را به او تفويض كنيد.

لینک ثابت

نوشته شده در ساعت 17:32 توسط درّی

سلسله نشستهای زن در اسلام

چهارشنبه هفدهم دی ۱۳۹۳

موضوع جلسه اول«الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاء »

آیت الله حائری شیرازی

26/8/93

   بسم الله الرحمن الرحیم

«أَلَمْ تَرَ كَيْفَ ضَرَبَ اللّهُ مَثَلاً كَلِمَةً طَيِّبَةً كَشَجَرةٍ طَيِّبَةٍ أَصْلُهَا ثَابِتٌ وَفَرْعُهَا فِي السَّمَاء».[1]

«وَمَثلُ كَلِمَةٍ خَبِيثَةٍ كَشَجَرَةٍ خَبِيثَةٍ اجْتُثَّتْ مِن فَوْقِ الأَرْضِ مَا لَهَا مِن قَرَارٍ ».[2]

سخن حق را به درخت طیبه و سخن باطل را به درخت خبیثه تشبیه می کند. درخت خبیثه از قسمتهای بالایی زمین بیرون آمده، لذا ریشه چندانی ندارد. ( بوته است و ثابت هم نیست.) و چون ریشه اش به پایین و اعماق نرفته است، نمی تواند به آسمان برود.

بالعکس درخت طیبه، اولا ریشه اش ثابت و ثانیا عمیق است. لذا شاخه هایش به آسمان می رود و این تعادلی است بین ریشه و شاخه. هرچه ریشه عمیق تر شود، شاخه هم رفیع تر می شود.

الان به عالم نگاه کنید. شرقی ها می گفتند: عدالت گرایی، لغو امتیازات طبقاتی. غربیها می گفتند:  دموکراسی، آزادی. حالا ببینیم سخن آنها مشخصات کلمه خبیثه را دارند یا کلمه طیبه را؟ اجْتُثَّتْ مِن فَوْقِ الأَرْضِ هستند یا اصلها ثابت؟

آیا اینها که گفتند، عدالت، انسان را شناختند وآیا تکامل انسان را فهمیدند؟ خیر. نه پیدایش هستی را فهمیدند و نه پیدایش انسان را. بعد از وسط راه این شعار عدالت را برداشتند. به اینها اعتقادات میان راهی می گوییم. یک چیز را به عنوان عدالت در انسان فرض و گمان کردند. انسان و کمال انسان باید دیده شود، تا عدالتش دیده شود. آنها که اینها را ندیدند، و یک چیز به نام عدالت فرض کردند، این را از وسط راه گرفتند. یعنی اجْتُثَّتْ مِن فَوْقِ الأَرْضِ یعنی از اعماق لایه های معنوی انسان  این نظریه بیرون نیامده بلکه از لایه های سطحی اندیشه انسان سرزده بیرون آمده است.

شما وقتی می خواهید اجْتُثَّتْ مِن فَوْقِ الأَرْضِ را بیاورید، روی مسئله عدالت گرایی ، یعنی لایه های رویین انسان در مقابل لایه های عمیق و زیرین. به همین جهت می گویند: ثابت نیست، حرکت می کند، به همین دلیل که وقتی نظریه بشر در مورد انسان فرق کرد نظرش در مورد عدالت هم فرق می کند. از این جهت حرف ثابتی نیست. حرف متغیر است. خودشان هم ادعایی بیشتر ندارند. می گوند مسائل علوم انسانی سطحی نیست. مسائلش scinese است. یعنی دیالکتیک مآب است. یعنی با هم بحث می کنیم، ببینیم به کجا می رسیم. حرف استانداردی نمی توانند داشته باشند. به همین دلیل مطلب ثابتی ندارند. امروز یک نظریه ای می دهند، روز دیگر نظریه دیگر و نظریه قبلی تحت الشعاع نظریه بعد قرار می گیرد. در مقابل این نظریه غیر استاندارد کلمه طیبه کشجره طیبه است. آن عدالت و آزادی را در جنب ماموریت ها و آرزوها و نیازهای دیگر انسان می بیند. همه را با هم می بیند. عدالت، آزادی، امنیت، عشق و محبت، حرمت و شخصیت همه را معنویت هم که از لایه های زیرین انسانی است، همه را با هم می بیند.

 

حالا شما می خواهید «الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاء »[3] را بصورت شجره طیبه معنا کنید یا شجره خبیثه؟ قضاوت با خودتان است. اگر قوامون را از وسط راه گرفتیم و قانون وضع کردیم، و بگوییم عزت زن، آزادی زن، حرمت زن. چه فرقی کرد؟ با آنهایی که قائل به دموکراسی و آزادی زنان هستند.

البته موضوع انسان است. چه آزادی زن و چه آزادی انسان، اگر بخواهیم بصورت میان راهی نگاه کنیم نمی شود کلمه طیبه بلکه می شود کلمه خبیثه کشجره خبیثه.

اگر می خواهیم کلمه طیب باشد، باید ثابت باشد باید از اعماق معنوی انسان هم بهره برده باشد. اول انسان تعریف شود. بعد «الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاء » را معنا کنیم.

جهان چیست؟ انسان چیست؟

جهان چیست؟ انسان چیست؟ این دو مسئله باید حل شود. همین آیه بسم الله الرحمن الرحیم، هم اصل هستی را و هم پیدایش انسان را تفسیر می کند. می گوید: انسان آمده که رحمت رحمانیه را به میزان بسیار وسیعی تبدیل به رحمت رحیمیه کند. تفاوت انسان و ملائکه در وسعت تبدیل رحمت رحمانیه به رحمت رحیمیه است. در بین فرشتگان با همه تسبیح و تقدیسی که می کنند  محدود است. زیرا رحمت رحیمیه با رحمت رحمانیه تفاوت می کند. رحمت رحمانیه، رحمت سرمایه ای و امانتی است، رحمت رحیمیه، نتیجه درست برخورد کردن با رحمت رحمانیه است. اگر رحمت رحمانی را درست خرج کردی، خوب و بجا خرج کردی جایزه ات رحمت رحیمی است. وقتی خداوند گفت: می خواهم در زمین خلیفه قرار دهم،  ملائکه به خدا گفتند: سجده برای انسان، کسی که در زمین فساد و خونریزی می کند؟ ما که جز تسبیح تو کار دیگری نمی کنیم. خداوند گفت: « قَالَ إِنِّي أَعْلَمُ مَا لاَ تَعْلَمُونَ»[4].

یعنی از رحمت رحمانیه چقدر برمی دارید؟ او می خواهد به صورت نهری، رودخانه ای، دریایی نازل کند. نه بصورت نمی، قطره چکانی. او می خواهد از اقیانوس رحمت بیشتر بردارید. انسانی که خونریزی و فساد می کند، سر راه را بر انسانی که می خواهد پاکدامن باشد می بندد. انسان پاکدامن باید از این مفسد خونریز عبور کند. هر چه فشار این مفسد خونریز بیشتر شود، مقاومت آن انسان صالح مصلح اجر بیشتری می برد. اگر اجر بیشتری می برد، یعنی اجرت بیشتر، یعنی رحمت رحمانیه بیشتر می برد. مصداق بزرگش عاشوراست. فسادی که بنی امیه در عاشورا کردند، چه زمان و کی در طول تاریخ کردند؟ نتیجه اش این شد که این صالحین از گذر بسیار سختی عبور کردند. رحمت رحمانیه بر انسان قطره چکانی نیست. رودخانه ای ، نهری است. دریا دریاست.

وقتی انسان تعریف شد، خلقت تعریف شد، که رحمت رحیمیه خداوند بیشترین اساس پیدایش انسان است. انسان کامل آن است که رحمت رحیمیه بیشتر دریافت کند. جامعه ایده آل، هم جامعه ای است که در آن رحمت رحیمیه بیشتری دریافت شود.

قوامیت کدامیک؟ زن یا مرد

حالا به موضوع زن و مرد می رسیم. پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله می فرمایند: «اِذا خَرَجَ ثَلاثَةٌ فِی سَفَرٍ فَلْیُؤَمِّرُوا اَحَدَهُمْ؛ هر گاه جمع سه نفری با هم مسافرت کنند، باید یک نفرشان را به عنوان امیر [و تصمیم گیرنده] معین نمایند.»

اگر سه نفر در سفری هستند، باید یک نفر را امیر خودشان قرار دهند. چرا؟ چون در حال کثرت، وحدت داشته باشد. قواتان جمع جبری نشود. جمع حسابی شود. با مجموع نیرو کار داشته باشد. نه با تفاضل نیرو. اگر برای سفر دو روزه نیاز به امیر است. پس باید حتما در سفر زندگی یکی امیر شود. والّا زندگی به دعوا می گذرد. زندگی می شود جمع جبری و محصولش می شود تفاضل آن. (وقتی زن و شوهر هر دو دعوا دارند، بچه ها از تفاضل آنها تربیت می شوند.) گاهی ممکن است نتیجه اش منفی شود، بچه بدتر شود. (در جمع جبری مثبت و منفی می شود و باعث تفاضل، در حالیکه در جمع حسابی فقط با هم جمع می شوند.)

باید یکی رئیس شود. یا زن یا مرد. فصل الخطاب ضروری است. وقتی می گوید: تو یکی، من هم یکی هرج ومرج می شود.

چون اول نمی گویند قوامون، فلیؤمروا احدهم یا لا یؤمروا احدهم. پس باید یک کلمۀ الفصل در خانه باشد یا نباشد. در اروپا کلمۀ الفصل نیست. بدترینش است. اگر زن قوام بر مرد باشد، باز هم کلمۀ الفصل است. با هم توافق کردند که زن اداره کند. باز هم بهتر از این است که کلمۀ الفصلی نباشد. اگر کلمۀ الفصلی نباشد، که الان در عالم است، جز عمر تلف کردن هیچ چیزی نیست.نتیجه اش هم تفاضل می شود. که بچه های ناسالمی می شوند.این مسئله که هیچ کدام رئیس نباشد، خرابی و ویرانی است. یعنی هرج و مرج. باید مسئله هیچ کدام رئیس را از بحث خارج کنیم.

 خوب اگر پذیرفتید کلمۀ الفصل را، عقل می گوید: یک جا حرف باید قیچی شود، تمام شود. باید یکی رئیس شود. یا زن یا مرد. بعد مشخصات رئیس معین شود. خوب حالا پارا مترها را بگذاریم که چرا زن رئیس شود؟ چرا مرد رئیس شود؟ شما هرج و مرج را رد کردید، آمدید روی نظم و انضباط. ارشدیتی باید باشد. در ارتش هم ارشدیتی است. حتی اگر یک روز هم زودتر آمده باشد، ارشدیت دارد. چرا؟ چون باید ارشدیت حفظ شود. برای اینکه انتظام داشته باشد.

حالا بعضی از الرجال قوامون علی النساء بد برداشت کرده اند. برداشت آنها از اسلام آبروریزی است!

امام(ره) الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاء را دیده و عمل کرده است. چگونه؟ نامه امام از بیروت برای همسرش این آیه را به یاد می آورد. یعنی الرجال قوامون علی النساء، مغایرتی با قربانت گردم، تصدقت شوم ندارد. با قربان و صدقه می شود زن را تابع حکم خدا کنید. مرد خواهد دید، زن با او همراه می شود و تسلیم و تابع حکم خدا. (الرجال قوامون علی النساء).

آیات قرآن به تنهایی مفاهیم تجریدی است. با عمل شارح می توان مسئله را حل کرد. قول و فعل و تقریر معصومین، شارح قرآن و حجت است.[5]

بحث در روش است. آیا گفته با تندی و کتک قوامون است؟ یا با محبت و جذب؟ اگر کسی گفت با جذب و محبت است، با این روایت پیامبر(ص) می سازد.

پیامبر (ص) فرمودند:« خیرکم خیرکم لاهله و انا خیرکم باهله». با خیرکم باهله بتواند این پذیرش را در همسرش ایجاد کند. زن مجذوب شوهرش شود.به جای زور و کتک با عشق این قوامیت را بوجود می آورد. چه بدی داردعشقشان این قوامیت را بوجود آورد؟

زن می بیند همسرش برای هوای نفس خود خواهشی نمی کند. پس زن هم متمایل می شود که همسرش را نرنجاند. خانواده قوام پیدا می کند. آنکه می گوید الرجال قوامون از اول زن را طوری خلق کرده که با این قوامی بخواند. یعنی چه؟ قوامون برای قوام پیدا کردن خانواده است.

ببینید درخت انگور و درخت چنار. درخت چنار 30 -40 متر می رود بالا. درخت انگور اگر کنارش چنار باشد، خیلی بالامی رود. وقتی شاخه درخت انگور را قیچی می زنی، درخت انگور وقتی وصل می شود به چنار. هم از خود شاخه محکمتر است و هم از درخت جدا نمی شود. خوشش می آید که تکیه کند. تعلقهایی خدا بهش می دهد که دوست دارد به جایی تکیه کند. به چوبی که زیر درخت است می گویند قیم.قوام همش از بالا نیست، وقتی زیر بار می رود، می شود قوام. 

قوام به معنای جبار نیست، به معنای مقوم است (تقویت کننده). بار را می گذارند روی دوشش.

(مثال دیگر) در ساختمان ستونی می گذارند که به آن ستون آرمه، قیم  می گویند.  قیم در خانواده همین است. در جامعه هم همین است. یک ارشدیتی باید بین آنها باشد. شما به قیم صغار هم می گویید. اما اینجا قوام است نه به آن معنی. آیا اجر و مزد آنکه زحمت می کشد، کمتراست؟ نه اینطور نیست.

ابلیس 4000 سال نماز خوانده است. دستور سجده بر آدم، که بسیار کوتاه بود، آمد. ابلیس انجام نداد. اگر این سجده را کرده بود. نماز هزاران ساله اش به جایی می رسید. خدا حسابش را کرده، اگر زن قوامیت مرد را پذیرفت مانند ملائکه می شود، که سجده بر آدم کرد. زن سجده بر شوهرش نمی کند، سجده برای خدا می کند. حرف خدا را گوش داده است.

مشکل جامعه روش در اجرای قوامیت است.

اطاعت زن از شوهر نه به خاطر برتری شوهرش است، بلکه به خاطر اینکه خدا گفته اینطور شود، انجام می دهد. در جامعه هم همینطور است. اگر زن تمکین و اطاعت کرد. اطاعت خدا را کرده است. و خود زن پیش خدا بزرگ می شود و آن غایت خلقت که رحمت رحیمیه فوق العاده ای است! بصورت فوق العاده نصیب زن می شود.

مردی که خیال می کند بر زن حکومت می کند اجر کمتر می گیرد. زنی که اطاعت خدا می کند اجر بیشتر می گیرد. علتش این است که حکمرانی زمینه نفسانیت است. مرد اگر سوء استفاده کند ، خدا مجازاتش می کند. زیرا ضربه به دین زده است. خداوند می گوید: من تدبیری کردم اما تو کار مرا زشت کردی و عمل تو باعث شد که بسیاری از زنان فرمان مرا بد فهمیدند.

با نامه امام از بیروت به همسرش. چقدر خداوند رحمت رحیمیه امام را افزون می کند.به امام (ره) عزت داد. می گوید: تو آمدی غیرتی که زشتش کردند، تو زیبا کردی. بسیاری می گویند به زن اگر محبت کردی، فلان می شود.!

 امام محبت کرد و این طور هم نشد. البته امام(ره) اول ظرفیت سازی کرد. اگر مرد ظرفیت سازی کند و محبت کند، زن طغیان نمی کند. ولی اگر مرد با استخفاف (خوار شمردن) بر زن مدیریت کند. با آیات قرآن سازگار نیست. مرد فرعون است و زن هم فاسق.

«فَاسْتَخَفَّ قَوْمَهُ فَأَطَاعُوهُ إِنَّهُمْ كَانُوا قَوْمًا فَاسِقِينَ».[6]

بالعکس اگر مرد تکریم کند و زمینه ی ظرفیت در زن را هم درست کند که هر چه احترامش کند، زن حرمت پذیر باشد، مغرور نشود، معرفت داشته باشد، این رابطه، رابطه ی اهل ایمان می شود. زن و مرد مؤمن هستند.

امام با کرامت نفس الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاء راحل کردند. این آیه یک ارزش است. بحث در روش است. باچه روش این ارزش را اجرا کنیم. با استخفاف یا باتکریم؟

در جامعه همینطور، باید با کرامت این ارزش را اجرا کنند. بحث در روش است. بعضی ها می گویند: زن معذور است از مسائل اجتماعی. جوابش زینب کبراست. اگر اینها معذور بودند، در کربلا همراه نمی شدند. به هیچ وجه زن معذور نیست.

در استقبال ازامام در مدرسه علوی زنان آمدند. و بعضی زیر دست و پا له شدند، (آقای ناطق یکی از مسئولین مراسم) خدمت امام رسیدند و گفتند: اگر میشود زنان به ملاقات نیایند.... امام با ناراحتی فرمودند: مگر شما انقلاب کردید؟ آنها انقلاب کردند. امام وقتی می خواست، موضوع مهم را مطرح کند ، از زنان مثال می زد.

در وصیت نامه امام آمده: در کدام ملت است که زنانش در خط مقدم با بچه بغل به میدان توپ و تانک بیاید.

یا فرمودند: مرد از دامان زن به معراج می رود.(تکریم است.) مشکلی که پیدا شده به خاطر روش است. مشکلی که بعضی ها بد فهمیدند و آیات قرآن را اجرا کردند و آبروی قرآن را بردند!!

تفاوت در خلقت و تفاوت در مسئولیت

تفاوت در خلقت و تفاوت در مسئولیت از بدیهیات است. شکی در آن نیست. منتهی این تفاوت زن را درجه دو و مرد را درجه یک نمی کند.

« إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِندَ اللَّهِ أَتْقَیكُمْ ».[7] در حقيقت ارجمندترين شما نزد خدا پرهيزگارترين شماست.

هر مردی که خیال کند پیش خدا عزیزتر از زنهاست، هم اشتباه کرده و هم آبروی اسلام را برده است. گناه دوم بدتر از گناه اول است.

شما خیال می کنید زن در 24 ساعت که خانه را اداره می کند، قابل مقایسه با مرد است؟ ابداً. مرد زندگی عادی را تحمل می کند. اما زن مانند زمانی که مرد در جهاد بود، هر روزش چقدر اجر می برد. زن همان اجری که در مرد درجبهه میبرد، زمانیکه زن در خانه اش است، می برد. این است معنای «جهادالمراه حسن التبعل».[8] نه اینکه زن را از جهاد معاف کردند. نه، زن همیشه در حال بهره بردن از جهاد است. در حالیکه مرد راست راست راه می رود و محروم از جهاد است زن دارد ثواب جهاد را می برد.

کار خدا شوخی ندارد. حرف خدا را بفهمیم. تعجب ندارد اگر بگویم، در قیامت بسیاری از مردان مؤمن وقتی می خواهند تا با خانمشان دیدار کنند، باید وقت بگیرند. چرا؟ چون اینطور نیست که خدا بگوید این کار را بکن و روی شخصیتش پا بگذارد و خدا او را عادی نگاه کند. محال است.

اگر ابلیس سجده بر آدم می کرد، به چه مقامی می رسید و نکرد. چه شد؟ «لیبلوکم فی ما اتاکم».[9]

به مرد گفتم: برو. به زن هم گفتم: دنبالش برو. جلو افتادن، لذت دارد. اما نفسانیت است. مغرورت نکند.عقب سر رفتن طعم تلخی دارد. اما تلخی را باشیرینی قبول کرده. مزدش با خداست. در تقسیم کاری به دلیل مسائلی تواناییهایی به زن داده که مرد از آن عاجز است. حوصله زن را مرد ندارد.

(من بارها گفتم اگر خانمم نبود، (خدا رحمتش کند) بچه من مرده بود. نه در فاصله چند سال ، بلکه در فاصله چند روز. چون من می دانم چقدر عاجز بودم در این کارها، بچه ام نفت خورده بود، سریع چادرش را سرش انداخت... کار من نبود.)

احساس مسئولیت هایی که زنها می کنند، مردان نمی کنند. خود مردها هم اینطور به فکر خودشون نیستند که زنها به فکرشون هستند. تفاوت باید باشد. والا حلقه زندگی کامل و تمام نمی شود. به خاطر تفاوت مسئولیتها است که زندگی ادامه دارد. به خاطر تفاوت مسئولیت، تفاوت مکانیزم و تفاوت ژنتیک باید باشد. اما این تفاوت به معنای تفاوت شخصیت نیست. شخصیت انسان تابع این است که هرکس با خدای خودش چگونه رفتار کرده و ماموریت خود را چگونه انجام داد؟ در زندگی مسائلی است که باید به آن اهمیت داده شود. مردان اهمیت نمی دهند. و عاقبتش معلوم نیست چه شود. اما زنها توانایی دارند و  بها می دهند و نارسایی پیش نمی آید.

اصولا اگر بخواهند، اتحاد ایجاد شود، اساس اتحاد در اختلاف و تفاوت است. جوش خوردن از تفاوت است. استحکام از تماس است. مثال: این قاب عکس را ببینید. چهار تا چوب را می خواهید پهلوی هم بگذارید، با تفاوت است. نر و ماده اصطلاح نجارهاست. یکی از این می تراشند، برای آن یکی زبونه می گذارند. نتیجه اش قفل می شود.

در خلقت روشن است یک تفاوتی باید باشد وهست. اما این تفاوت نباید به این معنا باشد که زن ناتوان است. اما تفاوت نباید باعث تحقیر شود. واژه ضعیفه را نباید بکار برد. (چنانچه در بعضی روایات آمده).

 

قرآن را اصل قرار دهیم

اگر اصول عقاید را از قرآن گرفتیم. روایات اگر در امتداد قرآن است، درست است. یک خبر واحد را برای مسائل مهم نمی شود مورد استناد قرار دارد. بله اگر متواتر باشد درست است. بصورت متواتر داریم که بگذارید زن کار خودش را بکند. بارهای اضافی بر دوشش نگذارید. اما بقیه اش قرآن را اصل قرار دهید. بعضی مطالب 1000 تن بار است. خبر واحد مانند یک نخ است.باید متناسب باشد. بین سند ودلالت باید به هم بخورد.

 

وقتی می خواهید نظام اجتماعی را تعریف بکنید این صد تن بار را با چی می کشیدش بالا؟ آیات قرآن کشش دارد. « الرجال قوامون علی النساء»[10] درست است. «للرجال علیهن درجه»[11]  درست است.

بعضی روایات برای بعضی از زنهاست. برای اینکه ظرفیت نداشتند. اما بارش دادن برای همه زنها درست نیست. در روایت داریم که: مشورت کنید. مخالفت کنید. بعضی روایات تاکتیکی است. در مورد خودش صادق است. مثال موردی پیش می آید:

حضرت علی(ع)،  با همسرش حضرت زهرا(س) این رفتار را می کرده است؟ نه.

 پیامبر(ص) با حضرت خدیجه هرگز این کار را نمی کرد.اگر عمومیت دارد که نمی شود. آیه را نگاه کنید.

لذا حضرت زهرا (س) حساب خودش رادارد. خدیجه کبری حساب خودش را دارد. زینب کبری حساب خودش را دارد. (در مورد عایشه هم حرف هایی زدند، توهین کردند، تهمت و افترا زدند. نباید این حرف را می زدند. آیات سوره نور نازل شد. چرا دقت نکنیم؟نباید نسبت بد و ناروا به عایشه داد. البته اشتباهاتی داشت.)

توصیه من به شما: قرآن را وقتی مطالعه می کنیم، به اسم اشخاص که می رسید، جایش واژه انسان را بگذارید.

مثال: « قَالَتِ امْرَأَةُ الْعَزِيزِ[12]»،« لَّقَدْ كَانَ فِي يُوسُفَ وَإِخْوَتِهِ آيَاتٌ لِّلسَّائِلِينَ».[13] به جایش بگذارید انسان جاهل.

وقتی این را گفتی، آیه وارد زندگی و وارد اخلاق خودت می شود، یعنی من هم اگر جاهل بشوم، مثل برادران یوسفم و کاری که اینها کردند، من هم می کنم. قرآن آثار تربیتی پیدا می کند. در اینجا قال یعنی عقل.

یا در آیه بعدقال (یوسف) یعنی جهل.

 

«قَالَ رَبِّ السِّجْنُ أَحَبُّ إِلَيَّ مِمَّا يَدْعُونَنِي إِلَيْهِ وَإِلاَّ تَصْرِفْ عَنِّي كَيْدَهُنَّ أَصْبُ إِلَيْهِنَّ وَأَكُن مِّنَ الْجَاهِلِينَ.[14]»  به جاش بگذارید انسان عاقل.

قضایا را از این زاویه نگاه کنید. به جای فرعون بگویید انسان جهل، هر جا می گوید یوسف، بگویید انسان عقل. این هم برای تمرینتون.

«والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته»



[1]ابراهیم 24. آيا نديدى خدا چگونه مثل زده سخنى پاك كه مانند درختى پاك است كه ريشه‏اش استوار و شاخه‏اش در آسمان است.

[2]همان 26. و مثل سخنى ناپاك چون درختى ناپاك است كه از روى زمين كنده شده و قرارى ندارد.

[3]نساء 34.

[4] بقره30. فرمود من چيزى مى‏دانم كه شما نمى‏دانيد.

[5] از سخنان آیت الله حائری شیرازی در آفتاب شرقی آبان 93.

[6] زخرف 54. پس قوم خود را خوار و خفیف شمرد و اطاعتش كردند چرا كه آنها مردمى منحرف بودند.

[7] حجرات 13.

[8] رسول اکرم(ص): جهاد زن، نیکو همسر داری است.

[9] انعام 165، تا شما را در آنچه به شما داده است بيازمايد.

[10] نساء 34. مردان سرپرست زنانند.

[11] بقره228، مردان بر آنان درجه برترى دارند.

[12] یوسف 51، همسر عزيز گفت.

[13] یوسف 7، به راستى در [سرگذشت] يوسف و برادرانش براى پرسندگان عبرتهاست.

[14] یوسف 33. يوسف گفت پروردگارا زندان براى من دوست‏داشتنى‏تر است از آنچه مرا به آن مى‏خوانند و اگر نيرنگ آنان را از من بازنگردانى به سوى آنان خواهم گراييد و از [جمله] نادانان خواهم شد.

لینک ثابت

نوشته شده در ساعت 20:40 توسط درّی

نشست های تخصصی درباره زنان

سه شنبه نهم دی ۱۳۹۳
 در روز 8 دی ماه از طرف کانون فرهنگی بانو امین نشستی تخصصی در حوزه زنان برگزار شد این جلسه که با سخنرانی آیت الله حایری شیرازی  و پاسخگویی ایشان به سوالات کارشناسان آغاز شد پیرامون مسائل زنان که در سوره نساء آیه 34 آمده است شبهاتی را که در جامعه مطرح است را به بحث و گفتگو گذاشتو لازم به ذکر است اولین جلسه این نشست و هم اندیشی در آذرماه در مسحد امیرالمومنین واقع در شهرک محلاتی با حضور استاد بزرگوار حائری شیرازی و چمعی دیگر از اساتید حوزه و دانشگاه برگزار شده بود.

 

لینک ثابت

نوشته شده در ساعت 16:17 توسط درّی


چهره و مقبره مجتهده بانوامین در اصفهان

کلیه ی حقوق مادی و معنوی این وبلاگ محفوظ می باشد.